Οι τιμές της ενέργειας έχουν εκτοξευτεί σε υψηλά επίπεδα, προκαλώντας ευρεία δυσαρέσκεια και αυξάνοντας την πίεση στις εθνικές κυβερνήσεις.
Οι λόγοι για την «έκρηξη» στις ενεργειακές τιμές είναι ένας συνδυασμός διάφορων παραγόντων:
- της ισχυρής οικονομικής ανάκαμψης μετά τον COVID,
- η ανεπαρκής παροχή φυσικού αερίου που συνδέεται με την αυξανόμενη παγκόσμια ζήτηση,
- οι αυξήσεις τιμών στο σύστημα εμπορίας εκπομπών της ΕΕ (ETS),
- οι χαμηλοί άνεμοι που επηρεάζουν την παραγωγή αιολικής ενέργειας, και
- οι ιδιαιτερότητες της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ.
Ως αποτέλεσμα είδαμε τις τιμές του φυσικού αερίου να αυξάνονται κατά περισσότερο από 400% φέτος, και τις τιμές στη χονδρική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας κατά 200%.
Στο μεταξύ, οι αναλυτές προβλέπουν ότι οι τιμές της ενέργειας θα παραμείνουν υψηλές τον χειμώνα και μέχρι την άνοιξη. Μακροπρόθεσμα, οι τιμές αναμένεται να παραμείνουν ευάλωτες σε ασταθείς αγορές βασικών προϊόντων, εφόσον τα ορυκτά καύσιμα παραμένουν μέρος του ενεργειακού μείγματος της ΕΕ.
«Δεδομένου του μεγέθους του τρέχοντος κενού προσφοράς-ζήτησης, δεν περιμένουμε να βρεθεί σύντομα μια μόνιμη λύση», έγραψε η S&P Global σε πρόσφατη ανάλυση της αγοράς φυσικού αερίου.
Αναζητώντας λύση, οι υπουργοί Ενέργειας ζήτησαν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ηγηθεί και να δώσει κάποιες λύσεις.
Η Ε.Ε. σήμερα, αναμένεται να δώσει στη δημοσιότητα την εργαλειοθήκη για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης.
Η Επίτροπος Ενέργειας Κάντρι Σίμσον πρόκειται να παρουσιάσει έναν ολοκληρωμένο οδηγό βημάτων που μπορούν να λάβουν οι κυβερνήσεις για να μειώσουν τους λογαριασμούς ενέργειας χωρίς να παραβιάζουν τη νομοθεσία της ΕΕ.
Σύμφωνα με το προσχέδιο, η Κομισιόν θα υπενθυμίσει στις χώρες της ΕΕ ότι μπορούν να μετριάσουν τον αντίκτυπο των υψηλότερων τιμών μειώνοντας τους φόρους, τροποποιώντας και προσωρινά επεκτείνοντας τη βοήθεια στις πληττόμενες βιομηχανίες, εφόσον αυτή η βοήθεια δεν παραβιάζει τους κανόνες της ΕΕ.
Τα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος μπορούν επίσης να λάβουν κουπόνια που χρηματοδοτούνται με έσοδα από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS), ενώ οι χώρες μπορούν να επιτρέψουν στους καταναλωτές να αναβάλλουν προσωρινά τις πληρωμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Πέρα από αυτά τα υπάρχοντα μέτρα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα διερευνήσει εάν το μπλοκ μπορεί να πραγματοποιήσει κοινές αγορές αερίου, με τον τρόπο που απέκτησε εμβόλια κατά τη διάρκεια της κρίσης του COVID.
Οι Βρυξέλλες θέλουν επίσης τα κράτη μέλη να παρέχουν καλύτερα δεδομένα για την ενεργειακή φτώχεια και θα ζητήσουν από το Συμβούλιο να εκπονήσει σύσταση για τις κοινωνικές επιπτώσεις της πράσινης μετάβασης.
Επιπλέον, η Κομισιόν θέλει επίσης να διευκολύνει την εγκατάσταση υποδομών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, κάτι που, όπως υποστηρίζει, θα βοηθήσει στη μείωση του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας μακροπρόθεσμα.
Υπάρχουν όμως ορισμένες γραμμές που οι Βρυξέλλες αρνούνται να περάσουν. Παρά το γεγονός ότι ορισμένοι υπουργοί Ενέργειας ζήτησαν μεταρρύθμιση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ- όπου η ακριβότερη πηγή ενέργειας που χρησιμοποιήθηκε για την κάλυψη της συνολικής ζήτησης καθορίζει την τιμή για ολόκληρη την αγορά – η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι το τρέχον σύστημα λειτουργεί καλά.
Ενώ ορισμένοι πολιτικοί θα είναι απογοητευμένοι που η απάντηση των Βρυξελλών δεν είναι πιο δυναμική, η Κομισιόν έχει λίγα να πει για τα εθνικά ενεργειακά μείγματα και εναπόκειται στις χώρες να αποφασίσουν αν θα βασιστούν στην πυρηνική ενέργεια, το φυσικό αέριο, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ή άλλες πηγές ενέργειας.
