Η Επιτροπή παρουσίασε δέσμη προτάσεων για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία έτσι ώστε να γίνουν κανόνας στην ΕΕ τα βιώσιμα προϊόντα, να ενισχυθούν τα κυκλικά επιχειρηματικά μοντέλα, αλλά και οι καταναλωτές να είναι πλήρως ενημερωμένοι και προετοιμασμένοι.
Η Κομισιόν προτείνει νέους κανόνες ώστε όλα σχεδόν τα φυσικά αγαθά στην αγορά της ΕΕ να είναι πιο φιλικά προς το περιβάλλον και ενεργειακά αποδοτικά καθ’ όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής τους.
Ο Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία Φρανς Τίμερμανς ανέφερε ότι «είναι καιρός να τερματιστεί το μοντέλο του «πάρε, φτιάξε, σπάσε και πέταξε» που είναι τόσο επιβλαβές για τον πλανήτη μας, την υγεία και την οικονομία μας. Οι σημερινές προτάσεις θα διασφαλίσουν ότι μόνο τα πιο βιώσιμα προϊόντα θα πωλούνται στην Ευρώπη. Επιτρέπουν στους καταναλωτές να εξοικονομούν ενέργεια, να επισκευάζουν και να μην αντικαθιστούν σπασμένα προϊόντα και να κάνουν έξυπνες περιβαλλοντικές επιλογές όταν αγοράζουν νέα. Αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο επαναφέρουμε την ισορροπία στη σχέση μας με τη φύση και μειώνουμε την έκθεσή μας σε διακοπές στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού».
Επίσης, παρουσίασε νέα στρατηγική για να καταστήσει τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα πιο ανθεκτικά, επαναχρησιμοποιήσιμα και ανακυκλώσιμα, αλλά και για να διασφαλίσει ότι η παραγωγή τους πραγματοποιείται με πλήρη σεβασμό των κοινωνικών δικαιωμάτων.
Αειφόρα και κυκλικά υφάσματα
Η ευρωπαϊκή κατανάλωση κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων έχει τον τέταρτο υψηλότερο αντίκτυπο στο περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή, μετά τα τρόφιμα, τη στέγαση και την κινητικότητα. Είναι επίσης ο τρίτος μεγαλύτερος τομέας κατανάλωσης στη χρήση νερού και γης και ο πέμπτος μεγαλύτερος για τη χρήση πρωτογενών πρώτων υλών.
Η στρατηγική της ΕΕ για τα αειφόρα και κυκλικά κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα καθορίζει το όραμα και τις συγκεκριμένες δράσεις για να διασφαλιστεί ότι έως το 2030 τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα που θα διατίθενται στην αγορά της ΕΕ θα έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής, θα είναι ανακυκλώσιμα, κατασκευασμένα όσο το δυνατόν περισσότερο από ανακυκλωμένες ίνες, απαλλαγμένα από επικίνδυνες ουσίες και θα παράγονται με σεβασμό των κοινωνικών δικαιωμάτων και του περιβάλλοντος. Οι καταναλωτές θα επωφεληθούν περισσότερο από τα υφάσματα υψηλής ποιότητας, η γρήγορη μόδα θα πρέπει να είναι εκτός μόδας και οι οικονομικά κερδοφόρες υπηρεσίες επαναχρησιμοποίησης και επισκευής θα πρέπει να είναι ευρέως διαθέσιμες. Σε έναν ανταγωνιστικό, ανθεκτικό και καινοτόμο κλάδο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων, οι παραγωγοί πρέπει να αναλάβουν την ευθύνη για τα προϊόντα τους , ακόμη και όταν γίνονται απόβλητα. Με αυτόν τον τρόπο, το κυκλικό οικοσύστημα κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων θα ευδοκιμήσει και θα οδηγηθεί από επαρκείς ικανότητες για καινοτόμο ανακύκλωση από ίνες σε ίνες, ενώ η αποτέφρωση και η υγειονομική ταφή των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων πρέπει να μειωθούν στο ελάχιστο.
Τα συγκεκριμένα μέτρα θα περιλαμβάνουν απαιτήσεις οικολογικού σχεδιασμού για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, σαφέστερες πληροφορίες, διαβατήριο ψηφιακού προϊόντος και υποχρεωτικό σύστημα διευρυμένης ευθύνης παραγωγού της ΕΕ. Προβλέπει επίσης μέτρα για την αντιμετώπιση της ακούσιας απελευθέρωσης μικροπλαστικών από κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα και την ενίσχυση των κυκλικών επιχειρηματικών μοντέλων, συμπεριλαμβανομένων των υπηρεσιών επαναχρησιμοποίησης και επισκευής. Για την αντιμετώπιση της ταχείας μόδας, η στρατηγική καλεί επίσης τις εταιρείες να μειώσουν τον αριθμό των συλλογών ετησίως, να αναλάβουν την ευθύνη και να ενεργήσουν για να ελαχιστοποιήσουν τα αποτυπώματα άνθρακα και τα κράτη μέλη να υιοθετήσουν ευνοϊκά φορολογικά μέτρα για τον τομέα της επαναχρησιμοποίησης και επισκευής. Η Επιτροπή θα προωθήσει τη στροφή επίσης με δραστηριότητες ευαισθητοποίησης.
Η Στρατηγική στοχεύει επίσης να παρέχει υποστήριξη στο οικοσύστημα των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων σε όλη τη μεταμορφωτική του διαδρομή.
Ο Επίτροπος για το Περιβάλλον, τους Ωκεανούς και την Αλιεία Βιρτζίνιους Σινκεβίτσιους σημείωσε ότι «οι προτάσεις για την κυκλική οικονομία ξεκινούν μια εποχή όπου τα προϊόντα θα σχεδιάζονται με τρόπο που να αποφέρει οφέλη σε όλους, να σέβεται τα όρια του πλανήτη μας και να προστατεύει το περιβάλλον. Η μεγαλύτερη διάρκεια ζωής στα τηλέφωνα που χρησιμοποιούμε, στα ρούχα που φοράμε και σε πολλά άλλα προϊόντα θα εξοικονομήσει χρήματα για τους Ευρωπαίους καταναλωτές. Στο τέλος της ζωής τους τα προϊόντα δεν θα είναι πηγή ρύπανσης, αλλά νέα υλικά για την οικονομία, μειώνοντας την εξάρτηση των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων από τις εισαγωγές».
Εν συνεχεία, άλλη πρόταση στοχεύει στην τόνωση της εσωτερικής αγοράς για τα προϊόντα του τομέα των δομικών κατασκευών.
Τα δομικά προϊόντα του αύριο
Το οικοδομικό οικοσύστημα αντιπροσωπεύει σχεδόν το 10% της προστιθέμενης αξίας της ΕΕ και απασχολεί περίπου 25 εκατομμύρια ανθρώπους σε περισσότερες από 5 εκατομμύρια επιχειρήσεις. Ο κλάδος των δομικών προϊόντων αριθμεί 430.000 εταιρείες στην ΕΕ, με κύκλο εργασιών 800 δισ. ευρώ. Πρόκειται κυρίως για μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Αποτελούν βασικό οικονομικό και κοινωνικό πλεονέκτημα για τις τοπικές κοινότητες στις ευρωπαϊκές περιφέρειες και πόλεις.
Τα κτίρια ευθύνονται για περίπου το 50% της εξόρυξης και κατανάλωσης πόρων και περισσότερο από το 30% των συνολικών απορριμμάτων της ΕΕ που παράγονται ετησίως. Επιπλέον, τα κτίρια ευθύνονται για το 40% της κατανάλωσης ενέργειας της ΕΕ και το 36% των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που σχετίζονται με την ενέργεια.
Η αναθεώρηση του κανονισμού για τα προϊόντα του τομέα των δομικών κατασκευών θα ενισχύσει και θα εκσυγχρονίσει τους κανόνες που ισχύουν από το 2011. Θα δημιουργήσει ένα εναρμονισμένο πλαίσιο για την αξιολόγηση και την κοινοποίηση των περιβαλλοντικών και κλιματικών επιδόσεων των δομικών προϊόντων. Οι νέες απαιτήσεις προϊόντων θα διασφαλίσουν ότι ο σχεδιασμός και η κατασκευή προϊόντων δομικών κατασκευών βασίζεται στην τελευταία λέξη της τεχνολογίας για να γίνουν πιο ανθεκτικά, επισκευάσιμα, ανακυκλώσιμα και ευκολότερα στην επανακατασκευή.
Με τις σημερινές προτάσεις, η Επιτροπή παρουσίασε επί της ουσίας τα εργαλεία για τη μετάβαση σε μια πραγματικά κυκλική οικονομία στην ΕΕ: αποσυνδεδεμένη από την εξάρτηση από την ενέργεια και τους πόρους, πιο ανθεκτική σε εξωτερικούς κραδασμούς και με σεβασμό στη φύση και την υγεία των ανθρώπων.
