Λίγες ώρες πριν την έναρξη της COP26 έχει έρθει η ώρα του λογαριασμού για το κλίμα στη σύνοδο της G20 που διεξάγεται στη Ρώμη: οι ηγέτες των πιο ισχυρών οικονομιών του πλανήτη συναντώνται σήμερα για τις τελευταίες διαπραγματεύσεις.

Καθώς οι χώρες της G20 ευθύνονται σχεδόν για το 80% των αερίων του θερμοκηπίου που εκλύονται σε παγκόμσιο επίπεδο, οι ηγέτες των κρατών τους θα πρέπει να δώσουν τον τόνο προτού μεταβούν στη Γλασκώβη για τη σύνοδο του ΟΗΕ για το κλίμα ανακοινώνοντας τους στόχους τους προκειμένου να αντιμετωπιστεί η κλιματική αλλαγή.

«Δεν πρέπει να αφήσουμε σε αυτούς που θα έρθουν μετά από εμάς έναν πλανήτη βυθισμένο στις συγκρούσεις, οι πόροι του οποίου έχουν σπαταληθεί, το οικοσύστημα του οποίου έχει καταστραφεί από τον εγωισμό αυτών που δεν μπόρεσαν να συνδυάσουν τις νόμιμες φιλοδοξίες τους για οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη με την ανάγκη να προστατεύσουν αυτό που δεν μας ανήκει», προειδοποίησε χθες Σάββατο βράδυ ο Ιταλός πρόεδρος Σέρτζιο Ματαρέλα στο δείπνο που παρέθεσε για τους ηγέτες της G20.

«Τα μάτια δισεκατομμυρίων ανθρώπων είναι στραμμένα πάνω μας και στα αποτελέσματα που θα καταφέρουμε», πρόσθεσε.

Οι ηγέτες της G20 φάνηκαν να σημειώνουν προόδους στις συζητήσεις τους για την πανδημία covid-19, ενώ κατάφεραν να ξεπεράσουν και τις διαφωνίες τους για ένα ακανθώδες θέμα εγκρίνοντας τον ελάχιστο φορολογικό συντελεστή του 15% για τις πολυεθνικές. Όμως οι συζητήσεις για το κλίμα αναμένεται να συνεχιστούν μέχρι την τελευταία στιγμή για να επιτευχθεί κάποια συμφωνία.

Φιλοδοξία ή συμφωνία;

Παρατηρητές και μη κυβερνητικές οργανώσεις θα εξετάσουν προσεκτικά το τελικό ανακοινωθέν της G20 σχετικά με το κλίμα, διάφορες εκδοχές του οποίου κυκλοφορούν από χθες στη Ρώμη.

Ένα προσχέδιο της τελικής ανακοίνωσης, το οποίο περιήλθε στην κατοχή του dpa προς το βράδυ χθες, περιείχε λιγότερο σαφείς αναφορές στο κλίμα σε σχέση με προηγούμενο.

Το προηγούμενο προσχέδιο έκανε λόγο για την ανάγκη ανάληψης άμεσης δράσης, κάτι που διαγράφηκε στην επόμενη εκδοχή και αντικαταστάθηκε από τα σχέδια των χωρών της G20 να αναλάβουν σημαντική και αποτελεσματική δράση για να περιορίσουν την υπερθέρμανση του πλανήτη στον 1,5 βαθμό Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή.

Επιπλέον, σύμφωνα με το προσχέδιο, δεν φαίνεται να έχει επιτευχθεί συμφωνία για την ουδετερότητα του άνθρακα. Αν και αρχικά στόχος ήταν να επιτευχθεί η ουδετερότητα του άνθρακα το 2050, στην πιο πρόσφατη εκδοχή του προσχεδίου υπάρχει μια γενικότερη αναφορά στα μέσα του αιώνα.

Το τελικό ανακοινωθέν αναμένεται να υιοθετηθεί σήμερα στη διάρκεια μιας συνεδρίασης κλειστής για τους δημοσιογράφους.

Πριν την έναρξη των συνομιλιών ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες είχε προειδοποιήσει ότι η μάχη κατά της κλιματικής αλλαγής μπορεί να χαθεί, αν οι χώρες της G20 δεν φανούν αντάξιες της πρόκλησης. «Υπάρχει σοβαρός κίνδυνος η Γλασκώβη να μην αποφέρει αποτελέσματα», είχε τονίσει.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, οι προηγούμενες δεσμεύσεις των κρατών του κόσμου να μειώσουν την εκπομπή των αερίων του θερμοκηπίου οδηγούν σε μια «καταστροφική» υπερθέρμανση του πλανήτη, με τη θερμοκρασία να αυξάνει κατά 2,7 βαθμούς.

G20 χωρίς την Κίνα

Η G20 διεξάγεται χωρίς την Κίνα, τη χώρα που εκλύει τη μεγαλύτερη ποσότητα αερίων του θερμοκηπίου σε παγκόσμιο επίπεδο, αλλά και χωρίς τη Ρωσία.

Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ και ο Ρώσος ομόλογός του Βλαντίμιρ Πούτιν παρενέβησαν χθες Σάββατο μέσω βίντεο στη διάρκεια της συνεδρίασης που ήταν αφιερωμένη στα οικονομικά και την υγεία και αναμένεται να πράξουν το ίδιο και σήμερα.

Όμως οι άδειες καρέκλες τους στο τραπέζι των συζητήσεων εγείρουν φόβους ότι η G20 θα χάσει το ραντεβού με την ιστορία.

Το καλύτερο σενάριο, εκτιμούν οι ειδικοί, θα ήταν η τελική ανακοίνωση της G20 να ζητεί να αυξηθούν οι φιλοδοξίες των χωρών για τα επόμενα δέκα χρόνια.

«Δεν υπάρχει καμία περίπτωση να πετύχουμε τον στόχο να περιορίσουμε την αύξηση της θερμοκρασίας της Γης στον 1,5 βαθμό Κελσίου, αν η Κίνα δεν κάνει περισσότερα στη διάρκεια της επόμενης δεκαετίας», υπογράμμισε ο Άλντεν Μάγιερ αναλυτής της E3G.

Στην υψηλότερη κορυφή της Ανταρκτικής ύψους 4.892 μέτρων θα επιχειρήσει να ανέβει η Βανέσα Αρχοντίδου, πρέσβειρα του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για το Κλίμα (EU Climate Pact). Στις πλάτες της θα «μεταφέρει» το μήνυμα ότι: πρέπει να δράσουμε άμεσα για την προστασία του περιβάλλοντος.

Το όρος Βίνσεν αποτελεί μια από τις επτά υψηλότερες κορυφές του κόσμου και η αποστολή του προγράμματος Seven Summits ξεκινά στις αρχές Δεκεμβρίου. H ελληνική αποστολή έχει τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

«Ως ορειβάτης θέλω κάνω την αποστολή μου να σημαίνει κάτι για όλο τον κόσμο. Να βάλω κι εγώ το δικό μου λιθαράκι σε αυτή την προσπάθεια. Για μένα έχει πολύ μεγάλη σημασία η ενημέρωση και η επικοινωνία. Η αποστολή ξεκινά σε ένα μήνα. Οι προηγούμενες αποστολές ήταν πιο προσωπικές. Τώρα αισθάνομαι το “βάρος” ότι πρέπει να ανταπεξέλθω, γιατί μεταφέρω αυτό το σημαντικό μήνυμα», αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η Βανέσα Αρχοντίδου.

Το ζήτημα της Κλιματικής Αλλαγής θα συζητηθεί εκτενώς στη Διάσκεψη του ΟΗΕ στην Γλασκώβη, η οποία ξεκινά αύριο, Κυριακή 31 Οκτωβρίου. Διακόσιες χιλιάδες εκπρόσωποι, από 195 χώρες, θα επιχειρήσουν να βρουν λύσεις και να επιλύσουν τις διαφορές των χωρών. Ωστόσο, κάτι τέτοιο μοιάζει με…βουνό, σύμφωνα με το αμερικανικό περιοδικό Time.

Οι περιορισμοί λόγω της πανδημίας αλλά και τα αυξημένα κόστη αποτρέπουν αρκετούς εκπροσώπους χωρών να παραβρεθούν στο Ηνωμένο Βασίλειο. Έτσι, η ευαισθητοποίηση όλο και περισσότερων πολιτών κρίνεται απαραίτητη.

«Το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για το Κλίμα είναι αυτή τη στιγμή ένα σχετικά καινούριο, αλλά ιδιαίτερα φιλόδοξο και ελπιδοφόρο εγχείρημα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που στόχο έχει να δημιουργήσει ένα κίνημα πολιτών οι οποίοι θα αναλάβουν δράση σε προσωπικό επίπεδο για την Κλιματική Κρίση, για ένα βιώσιμο πλανήτη και για ολόκληρη την ανθρωπότητα. Στο πλαίσιο της εκστρατείας αναζητούμε πολίτες σε όλο τον κόσμο για να γίνουν πρεσβευτές για το Κλίμα. Οι EU Climate Pact Ambassadors ενημερώνουν, εμπνέουν, οργανώνουν και υποστηρίζουν δράσεις για το Κλίμα στις χώρες, στις πόλεις ακόμα και στις γειτονιές τους. Στηρίζουμε την αποστολή στην Ανταρκτική, γιατί μας μεταφέρει κυριολεκτικά στην ήπειρο που ρυθμίζει το κλίμα ολόκληρου του πλανήτη, καταγράφει το μέγεθος του προβλήματος που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα και μας εμπνέει να αναλάβουμε δράση», επεσήμανε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Κωνσταντίνος Μαχαίρας, Εθνικός Συντονιστής στην Ελλάδα για το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για το Κλίμα.

Η Βανέσα Αρχοντίδου, μητέρα δυο παιδιών, έχει ανέβει στις έξι από τις επτά υψηλότερες κορυφές των ηπείρων του κόσμου και είναι μέλος της πρώτης ελληνικής γυναικείας ομάδας που ανέβηκε το Μάιο του 2019 το Έβερεστ. «Βρέθηκα στα πιο δυσπρόσιτα μέρη του πλανήτη, σε περιοχές που λίγα ανθρώπινα πόδια έχουν φτάσει…όμως το footprint, το αποτύπωμα του ανθρώπου στη φύση ήταν παντού και είδα με τα μάτια μου ότι έχει ήδη αρχίσει να δημιουργεί ανεπανόρθωτες ζημιές. Οι παγετώνες λιώνουν με γοργούς ρυθμούς, οι καιρικές συνθήκες είναι πλέον απρόβλεπτες και η ρύπανση από τις ανθρώπινες δραστηριότητες έχει φτάσει ακόμη και στις πιο παρθένες περιοχές», περιγράφει η Β. Αρχοντίδου. Στο πλευρό της η Ελληνίδα αλπινίστρια, εκτός από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει την υποστήριξη γυναικείων οργανισμών όπως το iforU, τη MeXOXO, το θεσμό των Greek International Women Awards (GIWA), που στοχεύουν στην κοινωνικο-οικονομική ανάπτυξη των γυναικών. Παράλληλα, παροτρύνουν τις γυναίκες να δράσουν ως ηγέτες και φορείς της αλλαγής.

«Ηγεσία, σημαίνει ομαδικότητα, αλληλοϋποστήριξη και συμμετοχή. Το iforU, ως οργανισμός ενδυνάμωσης της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας δεν θα μπορούσε να μην υποστηρίξει τη συγκεκριμένη ενέργεια μέσω της δικτύωσης. Κάθε βήμα της Βανέσας προς την κορυφή της Ανταρκτικής, αντικατοπτρίζει, κάθε μια γυναίκα, μητέρα, σύζυγο, επιχειρηματία, φίλη, που προσπαθεί να κατακτήσει την δική της κορυφή», τόνισε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η πρόεδρος του iforU, Δανάη Μπεζεντάκου.

Η αποστολή η οποία θα διαρκέσει ένα μήνα, αναμένεται να ολοκληρωθεί διασχίζοντας με σκι τα τελευταία 111 χιλιόμετρα, μέχρι τον Νότιο Πόλο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε σήμερα να περιοριστούν δραστικά ή ακόμη και να εξαλειφθούν οι πλέον επιβλαβείς χημικές ουσίες που περιέχονται στα ανακυκλώσιμα απόβλητα, οι λεγόμενοι «έμμονοι οργανικοί ρύποι» (POPs).

Όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής, οι έμμονοι οργανικοί ρύποι (POP) είναι χημικές ουσίες με τοξικές ιδιότητες που παραμένουν στο περιβάλλον για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα, συσσωρεύονται στις τροφικές αλυσίδες και μπορούν να βλάψουν την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον. Με τη σημερινή πρόταση, στόχος είναι η εξάλειψη ή η ελαχιστοποίηση των εκπομπών POP από τα απόβλητα.

Ειδικότερα, η Επιτροπή προτείνει τη θέσπιση αυστηρών ορίων περιεκτικότητας στα απόβλητα για τις εξής τρεις ουσίες ή ομάδες ουσιών:

– υπερφθοροοκτανοϊκό οξύ (PFOA) και τα άλατά του και οι συγγενείς με αυτό ενώσεις -απαντώνται σε αδιάβροχα υφάσματα και αφρούς πυρόσβεσης·

– dicofol (δικοφόλη) -φυτοφάρμακο που χρησιμοποιούνταν παλιότερα στη γεωργία·

– πενταχλωροφαινόλη, τα άλατα και οι εστέρες της -απαντώνται σε αντικείμενα από επεξεργασμένο ξύλο και σε κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα.

Επιπλέον, η Επιτροπή προτείνει να καταστούν αυστηρότερα τα ανώτατα όρια περιεκτικότητας στα απόβλητα για άλλες πέντε ουσίες ή ομάδες ουσιών που υπόκεινται ήδη σε ρυθμίσεις.

Ο επίτροπος Περιβάλλοντος, Ωκεανών και Αλιείας, κ. Βιργκίνιους Σινκέβιτσιους, δήλωσε: «Σήμερα κάνουμε ένα ακόμη βήμα προς τα εμπρός, ώστε να υλοποιήσουμε την υπόσχεσή μας για εξάλειψη των πλέον επιβλαβών ρύπων από την καθημερινότητά μας. Η κατάργηση των έμμονων χημικών ουσιών από τα απόβλητα είναι απαραίτητη για να προστατεύσουμε την υγεία μας και το περιβάλλον μας. Η θέσπιση φιλόδοξων ορίων για τις ουσίες αυτές είναι επίσης αναγκαία για την προώθηση δευτερογενών υλικών υψηλής ποιότητας χωρίς τοξικές ουσίες, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν με ασφάλεια σε μια αναπτυσσόμενη κυκλική οικονομία».