Είχαμε μία αρκετά πυκνή συζήτηση για μια σειρά από θέματα τα οποία βρέθηκαν στην ημερήσια διάταξη του Συμβουλίου. Επιτρέψτε μου γρήγορα να διατρέξω τις τέσσερις πιο σημαντικές θεματικές ενότητες και στη συνέχεια θα απαντήσω στις ερωτήσεις σας.

Χθες έγινε μία αρκετά εκτενή συζήτηση για τις μεγάλες προκλήσεις που όλες οι ευρωπαϊκές οικονομίες αντιμετωπίζουν από τις σημαντικές αυξήσεις στις τιμές του φυσικού αερίου.

Το πρόβλημα, είναι ένα πρόβλημα πανευρωπαϊκό. Αφορά όλες τις χώρες. Είναι  αποτέλεσμα ενός συνδυασμού παραγόντων. Είναι βέβαιο, όμως, ότι ως πανευρωπαϊκό πρόβλημα χρειάζεται και μία πανευρωπαϊκή απάντηση.

Όπως γνωρίζετε η πατρίδα μας, η Ελλάδα, έχει ήδη δρομολογήσει μια σειρά από σημαντικές παρεμβάσεις έτσι ώστε να στηριχθούν τα εισοδήματα, κυρίως των πιο ευάλωτων νοικοκυριών, και να περιοριστούν σε πρώτη φάση, στην πρώτη κλίμακα των καταναλώσεων, οι αυξήσεις των τιμών στην ηλεκτρική ενέργεια.

Και βέβαια το ίδιο ισχύει και για τις παρεμβάσεις που έχουμε κάνει σχετικά με το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο θέρμανσης. Είναι γνωστές σε όλους σας οι συγκεκριμένες πρωτοβουλίες που έχουν δρομολογηθεί από την κυβέρνηση.

Αυτές οι πρωτοβουλίες είναι απολύτως εναρμονισμένες με το λεγόμενο toolbox, δηλαδή το πλαίσιο των επιλογών το οποίο έχει καθορίσει και η Ευρωπαϊκή Ένωση ότι είναι  αποδεκτό να χρησιμοποιούν τα κράτη-μέλη για να αντιμετωπίσουν αυτήν την έκτακτη συγκυρία.

Όμως, στο βαθμό που συμφωνούμε ότι το πρόβλημα είναι  πανευρωπαϊκό, όπως σας είπα, χρειάζονται και πανευρωπαϊκές απαντήσεις. Κατά συνέπεια, θεωρώ πολύ θετικό το γεγονός ότι ζητήσαμε, ως Συμβούλιο, από την Επιτροπή πολύ σύντομα να κάνει μία αξιολόγηση του συνολικού τρόπου λειτουργίας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, να εντοπίσει ενδεχόμενες στρεβλώσεις και να καταλήξει και σε προτάσεις για το πώς μπορούμε να διορθώσουμε τέτοιες απότομες αυξήσεις στην τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας, όπως αυτές που βιώνουμε τους τελευταίους μήνες.

Η Ελληνική Κυβέρνηση κατέθεσε μια σειρά από προτάσεις. Έχουμε αναφερθεί και πάλι σε αυτές. Τη δυνατότητα η Ευρωπαϊκή Ένωση να ενισχύσει την αποθήκευση φυσικού αερίου, έτσι ώστε να υπάρχει μεγαλύτερο απόθεμα και να χρειάζεται να αγοράζουμε λιγότερη ποσότητα φυσικού αερίου στις αγορές spot, οι οποίες είναι  και οι πιο ευμετάβλητες σε απότομες διακυμάνσεις τιμών. Και βέβαια τη δυνατότητα ενδεχομένως κάποια στιγμή στο μέλλον να μπορούμε να αγοράζουμε φυσικό αέριο ως Ευρωπαϊκή Ένωση –  όσα κράτη τουλάχιστον το επιθυμούν -όπως ακριβώς κάναμε και με τις αγορές των εμβολίων, ώστε να έχουμε μεγαλύτερη διαπραγματευτική δύναμη απέναντι στους μεγάλους προμηθευτές του φυσικού αερίου.

Είχα την ευκαιρία να ενημερώσω και τους ομολόγους μου για την ιδιαίτερη σημασία που αποκτά η λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου ως εναλλακτική πηγή τροφοδοσίας ενέργειας για την Ευρώπη.

Κάναμε μία μεγάλη συζήτηση για το φυσικό αέριο στην Ανατολική Μεσόγειο. Και είχα την ευκαιρία, όπως σας είπα, να ενημερώσω και για τις πρόσφατες πρωτοβουλίες στην τριμερή συνάντηση με την Αίγυπτο και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε το φυσικό αέριο της Ανατολικής Μεσογείου να φτάνει στην Ελλάδα και στις ευρωπαϊκές αγορές.

Αυτό μπορεί να γίνει είτε μέσω αγωγού είτε μέσω υγροποίησης φυσικού αερίου στα δύο μεγάλα τερματικά της Αιγύπτου, μεταφοράς του στην Ελλάδα -πολύ μικρή σχετικά απόσταση- επαναεριοποίησής του είτε στη Ρεβυθούσα είτε στην Αλεξανδρούπολη, και από εκεί το αέριο αυτό να καλύψει εθνικές ανάγκες αλλά και ευρωπαϊκές.

Ταυτόχρονα, η λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου αποκτά και μία ξεχωριστή σημασία διότι από εκεί μπορούν να περάσουν και ηλεκτρικές συνδέσεις με την Βόρεια Αφρική, οι οποίες θα μπορέσουν να δώσουν στο ευρωπαϊκό σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας φθηνή ηλεκτρική ενέργεια παραγόμενη από τον ήλιο.

Οπότε, νομίζω ότι η συζήτηση αυτή ήταν χρήσιμη -τουλάχιστον για τους ομολόγους μου- για να αναδείξουμε ότι αυτά τα οποία συμβαίνουν στην Ανατολική Μεσόγειο δεν αφορούν μόνο την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα δύο κρατών-μελών της Ένωσης, της Ελλάδας και της Κύπρου, αλλά έχουν και μία ιδιαίτερη γεωπολιτική και ενεργειακή σημασία για την Ευρωπαϊκή Ένωση συνολικά.

Τέλος, ήταν κοινός τόπος στο Συμβούλιο ότι η πράσινη μετάβαση την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και η χώρα μας, δρομολογεί με μεγάλη ταχύτητα δεν είναι υπεύθυνη -και αυτό θέλω να το τονίσω- για τις σημαντικές αυξήσεις στις τιμές του φυσικού αερίου και κατά συνέπεια και της ηλεκτρικής ενέργειας.

Τα αιολικά, τα φωτοβολταϊκά, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας εν γένει, είναι σήμερα πολύ πιο φθηνές από ότι η ενέργεια η οποία παράγεται είτε από το λιγνίτη, είτε από το φυσικό αέριο. Κατά συνέπεια, όσο πιο γρήγορα μπορέσουμε να ενισχύσουμε την παραγωγική μας βάση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας τόσο μεγαλύτερη δυνατότητα θα έχουμε να έχουμε πιο φθηνή ενέργεια από τον ήλιο, τον άνεμο, το νερό, μορφές ενέργειας δηλαδή που είναι και φθηνές αλλά ταυτόχρονα δεν παράγουν καθόλου διοξείδιο του άνθρακα και αέρια του θερμοκηπίου.

Το λέω αυτό διότι υπάρχουν πολλές παρεξηγήσεις, στρεβλώσεις ενδεχομένως, σχετικά με την προσπάθεια απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και την ενδεχόμενη συμμετοχή αυτής της προσπάθειας στην αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου. Δεν συνδέονται με αυτόν τον τρόπο τα δύο αυτά φαινόμενα.

Δεύτερο θέμα το οποίο μας απασχόλησε, και αφιερώσαμε πολύ χρόνο σήμερα το πρωί, είναι τα ζητήματα που έχουν να κάνουν με τη μετανάστευση. Και θέλω να εκφράσω την ικανοποίησή μου διότι μετά και από παρεμβάσεις δικές μου το τελικό κείμενο των Συμπερασμάτων -όπως θα σας διανεμηθεί, φαντάζομαι πολύ σύντομα- είναι σημαντικά βελτιωμένο σε σχέση με την αρχική εκδοχή.

Σταχυολογώ το γεγονός ότι υπάρχει ρητή αναφορά, επίκληση, στην Τουρκία να τηρήσει τη συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης-Τουρκίας του 2016 κάτι το οποίο δεν συμπεριλαμβανόταν στο αρχικό κείμενο. Υπάρχει ρητή αναφορά για μη αποδοχή της εργαλειοποίησης του μεταναστευτικού για άλλους σκοπούς, κάτι το οποίο προφανώς αφορά και την Τουρκία, αλλά αφορά και την περίπτωση της Λευκορωσίας, η οποία μέσα από απαράδεκτες πρακτικές εργαλειοποίησης απελπισμένων ανθρώπων ασκεί πολύ μεγάλη πίεση και στις βαλτικές χώρες και στην Πολωνία.

Εκφράζεται με απόλυτη σαφήνεια στο κείμενο η αποφασιστικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη φύλαξη των εξωτερικών συνόρων. Και ίσως το πιο σημαντικό στη νέα παράγραφο 20: καλεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προτείνει τις όποιες αναγκαίες αλλαγές στο νομικό οικοδόμημα της Ένωσης, αλλά και συγκεκριμένα μέτρα και χρηματοδότηση έτσι ώστε να μπορέσουμε να προστατεύσουμε πιο αποτελεσματικά τα εξωτερικά σύνορα της χώρας.

Ξέρετε ότι υπάρχει μια μεγάλη συζήτηση στους ευρωπαϊκούς θεσμούς ως προς την έκταση των χρηματοδοτικών παρεμβάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Για να το πω πολύ απλά μπορεί ή δεν μπορεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να χρηματοδοτήσει έναν φράχτη, μια σταθερή δομή, στα σύνορα μιας χώρας που ταυτόχρονα είναι και εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης; Η Ελλάδα όπως γνωρίζετε έχει προχωρήσει σε μια τέτοια επιλογή. Προς το παρόν χρηματοδοτεί τον φράχτη στον Έβρο με εθνικούς πόρους. Θεωρώ όμως -και δεν είμαι ο μόνος ο οποίος εκφράζει αυτή την άποψη- ότι αν θέλουμε να είμαστε σοβαροί, ουσιαστικοί και αποτελεσματικοί στη φύλαξη των συνόρων δεν υπάρχει κανείς λόγος γιατί και τέτοιου είδους παρεμβάσεις, να μην μπορούν να χρηματοδοτηθούν από τον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό.

Προφανώς αυτή είναι μια συζήτηση η οποία ξεκινάει. Μπορεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή η Επιτροπή να έχει άλλη άποψη όμως νομίζω ότι μέσα στο Συμβούλιο υπήρξε μια ξεκάθαρη στήριξη των κρατών-μελών που βρίσκονται στα εξωτερικά σύνορα της Ευρώπης στην προσπάθειά τους να τα φυλάξουν με τρόπο όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικό.

Τρίτο θέμα που μας απασχόλησε, όχι πολύ για να είμαι ειλικρινής, είναι η πανδημία. Νομίζω ότι όλοι έχουμε διαπιστώσει ότι η πανδημία δεν έχει τελειώσει αλλά και ότι υπάρχει επιφυλακτικότητα στους εμβολιασμούς σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Κάποιες χώρες τα έχουν καταφέρει καλύτερα. Η Ελλάδα, όπως έχουμε συζητήσει πολλές φορές, είναι λίγο κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Και εμείς πρέπει να βελτιώσουμε την απόδοση μας στον τομέα αυτό. Αλλά είχαμε την ευκαιρία να συζητήσουμε και με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τα νέα φάρμακα τα οποία αναμένουν έγκριση και τα οποία μπορούν να προσθέσουν ένα ακόμα όπλο στην προσπάθεια μας να θέσουμε ένα οριστικό τέλος στην πανδημία του Covid.

Και, τέλος, έγινε χθες το βράδυ μια εκτενής συζήτηση για την Πολωνία, για τα ζητήματα του κράτους δικαίου. Η Ελλάδα όπως και όλες οι χώρες, πλην ενδεχομένως της Πολωνίας και μιας ακόμα που μπορείτε να υποθέσετε ποια είναι, τάχθηκε αναφανδόν υπέρ του απόλυτου σεβασμού των ευρωπαϊκών συνθηκών και του ρόλου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ως θεματοφύλακα της ευρωπαϊκής νομιμότητας, ενθαρρύνοντας την Επιτροπή να χρησιμοποιήσει τα μέσα τα οποία έχει στη διάθεσή της προκειμένου να επιλύσει μια εξαιρετικά δύσκολη και δυσάρεστη κατάσταση η οποία έχει διαμορφωθεί με την Πολωνία.

Ταυτόχρονα, όμως, συμφωνήσαμε ότι αυτή η συζήτηση με την Πολωνία θα πρέπει να γίνει σε ένα καλό κλίμα, χωρίς αμοιβαίες κατηγορίες, χωρίς σε καμία περίπτωση, βέβαια, η Ευρωπαϊκή Ένωση, δια της Επιτροπής, να απεμπολήσει τα νομικά εργαλεία τα οποία έχει στην διάθεση της προκειμένου να αντιμετωπίσει αυτό το πρόβλημα. Το ότι θέτει σε αμφισβήτηση η στάση της Πολωνίας βασικά συστατικά στοιχεία του ευρωπαϊκού οικοδομήματος και των ευρωπαϊκών συνθηκών. Αυτά είναι τα θέματα τα οποία μας απασχόλησαν πρωτίστως αυτές τις δύο μέρες και είμαι στην διάθεση σας για να απαντήσω στις ερωτήσεις σας.

Γιάννης Καντέλης (ΣΚΑΪ): Καλησπέρα, κύριε Πρωθυπουργέ. Θα ήθελα να ρωτήσω για το θέμα της Τουρκίας, αν στη συζήτηση για το μεταναστευτικό βάλατε και το θέμα της προκλητικότητας, της παραβατικότητας της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Και με δεδομένο ότι έχει περάσει ένας χρόνος όταν ήμασταν πάλι εδώ στις Βρυξέλλες και μετά το δύσκολο καλοκαίρι του ’20 είχε ξεκινήσει μια συζήτηση για κυρώσεις στην Τουρκία και είχε μπει πολύ δυνατά αυτό το θέμα. Βλέπουμε ότι μετά το ήσυχο καλοκαίρι του ’21 η Τουρκία έχει επανέλθει σε αυτόν τον δρόμο. Είναι  χαρακτηριστική η χθεσινή ανακοίνωση του Τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών που κατηγορεί Ελλάδας και Κύπρο. Ένα σχόλιο για αυτό και για τις παρεμβάσεις.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Και Ελλάδα και Κύπρος, και εγώ και ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, είχαμε την ευκαιρία να ενημερώσουμε το Συμβούλιο για το τι συμβαίνει στην Ανατολική Μεσόγειο. Όπως είχα την ευκαιρία να σας πω και πριν, το τι γίνεται στη δική μας γειτονιά αποκτά πια και μία σημαντική ενεργειακή διάσταση για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Μπορεί πριν από ένα δύο χρόνια να μην υπήρχε μεγάλο ενδιαφέρον για τον αγωγό EastMed ή για τη δυνατότητα μεταφοράς υγροποιημένου αερίου από την Αίγυπτο στην Ελλάδα και από εκεί στην Ευρώπη, αλλά τώρα που η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετωπίζει μια μεγάλη ενεργειακή κρίση καταλαβαίνετε ότι αυτή η συζήτηση πια γίνεται ολοένα και πιο επίκαιρη.

Από εκεί και πέρα δεν έχω να προσθέσω κάτι άλλο. Τα Συμπεράσματα των προηγούμενων Συμβουλίων ως προς την Τουρκία ισχύουν στο ακέραιο. Η Τουρκία έχει να διαλέξει μεταξύ δύο δρόμων: του δρόμου της ειλικρινούς συνεργασίας με βάση το Διεθνές Δίκαιο ή της μονομερούς προκλητικότητας. Νομίζω ότι γνωρίζει πάρα πολύ καλά ποιες είναι οι συνέπειες των επιλογών της και θέλω να ελπίζω ότι αντιλαμβάνεται πια το πλαίσιο των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και τις ενδεχόμενες επιπτώσεις σε περίπτωση που συνεχίσει την προκλητική της συμπεριφορά.

Σε κάθε περίπτωση, η Ελλάδα έχει αποδείξει ότι είναι μια δύναμη νομιμότητας και σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο. Δεν χρειάζεται να επαναλάβω όλους τους τρόπους με τους οποίους έχουμε κινηθεί με βάση το Διεθνές Δίκαιο. Και αυτό θα εξακολουθούμε να επικαλούμαστε για να επιλύουμε την όποια διαφορά μας με όποιο γείτονά μας θεωρεί ότι έχει διαφορές μαζί μας.

Δημήτρης Γκάτσιος (ΕΡΤ): Θα ήθελα να σας πάω στο μέτωπο του κορονοϊού και να σας ρωτήσω, σε τι πλαίσιο κινήθηκε η συζήτηση που είχατε με τους ομολόγους σας τόσο όσον αφορά στην πανδημία, όσον αφορά και στα εμβόλια, καθώς βρισκόμαστε μπροστά σε μία νέα έξαρση στην Ευρώπη.

Η ερώτηση αφορά και στη χώρα μας. Βλέπουμε τους δείκτες του ιού να ανεβαίνουν. Οι εμβολιασμοί δεν έχουν τη δυναμική που είχαν τους πρώτους μήνες και θα ήθελα να ρωτήσω αν υπάρχει το ενδεχόμενο λήψης νέων μέτρων με την επισήμανση ότι έχετε δηλώσει -και το επαναλαμβάνετε συχνά- ότι η οικονομία και η κοινωνία δεν πρόκειται να ξανακλείσουν.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Και θα το επαναλάβω και σήμερα. Έχουμε στη διάθεσή μας το απόλυτο όπλο για να κερδίσουμε τη μάχη με τον κορονοϊό και είναι το εμβόλιο. Και δεν θα σταματήσει η κυβέρνηση αυτή να προσπαθεί να πείσει τους πολίτες, και ιδίως αυτούς οι οποίοι ενδεχομένως ακόμα να έχουν εύλογα ερωτηματικά για το αν πρέπει να εμβολιαστούν, ότι οφείλουν να κάνουν αυτή την επιλογή.

Δεν εγκαταλείπουμε την προσπάθεια πειθούς της ελληνικής κοινωνίας. Αντίθετα, θα πρέπει να την εντείνουμε και άλλο και να χρησιμοποιήσουμε όλα τα μέσα τα οποία έχουμε στη δυνατότητά μας για να πούμε αυτό το οποίο λέμε συνέχεια.

Κι αν χρειάζεται να το πούμε χίλιες φορές, θα το πούμε χίλιες φορές: ότι αυτή τη στιγμή 9 στους 10 συμπολίτες μας που βρίσκονται σε Εντατικές είναι ανεμβολίαστοι. Είναι μία πάρα πολύ σκληρή πραγματικότητα. Αρκεί να δείτε τα δεδομένα από όλα τα νοσοκομεία. Και δεν είναι μόνο ελληνική πραγματικότητα. Συνομιλώντας με τους ομολόγους μας παντού βλέπουμε τα ίδια δεδομένα. Σήμερα έχουμε μία πανδημία των ανεμβολίαστων. Οι άνθρωποι αυτοί, ειδικά οι πιο ηλικιωμένοι, κινδυνεύουν σοβαρά. Όπως μας έχουν πει και οι επιδημιολόγοι τελικά ή όλοι θα κάνουμε το εμβόλιο ή θα αρρωστήσουμε. Δεν φαίνεται να υπάρχει άλλη επιλογή ειδικά με τη μετάλλαξη Δέλτα η οποία έχει αυτή την υψηλή μεταδοτικότητα.

Όμως η κοινωνία και η οικονομία δεν θα ξανακλείσουν. Τα μέτρα τα οποία έχουμε επιβάλει είναι πάρα πολύ σαφή. Είναι μέτρα προστασίας των ανεμβολίαστων. Έχουμε ένα πολύ ξεκάθαρο πλαίσιο για το τι μπορούν και τι δεν μπορούν να κάνουν. Έχουμε από τις πιο καλές επιδημιολογικές παρακολουθήσεις στην Ευρώπη, με πάρα πολλά τεστ τα οποία γίνονται, πολύ περισσότερα από ό,τι σε πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Έχουμε ένα τρόπο παρακολούθησης της πανδημίας στα σχολεία μας που θεωρώ ότι είναι υποδειγματικός και μας δίνει τη δυνατότητα να συνεχίσουμε την εκπαίδευση εντοπίζοντας πολύ γρήγορα κρούσματα κορονοϊού.

Και από εκεί και πέρα θα εξακολουθούμε να προσπαθούμε. Κάθε εμβολιασμός ο οποίος γίνεται είναι κέρδος. Και σίγουρα μπορούμε να βελτιώσουμε τις επιδόσεις μας κι άλλο στον τομέα αυτό.

Τέλος, να κάνω μία έκκληση και στους πολίτες οι οποίοι δικαιούνται με βάση τις υποδείξεις των ειδικών να κάνουν την τρίτη δόση: να σπεύσουν να την κάνουν. Τα δεδομένα τα οποία είδαν το φως της δημοσιότητας, μίλησε για αυτά και ο καθηγητής κ. Τσιόδρας, είναι καταλυτικά ως προς την αύξηση της προστασίας που παρέχει η αναμνηστική δόση, η τρίτη δόση του εμβολίου. Και δεν έχω καμία αμφιβολία ότι κάποιος συμπολίτης μας ο οποίος ήδη έχει κάνει δύο εμβόλια -άρα δεν έχει κάποια επιφύλαξη, διαπίστωσε ότι δεν έχει καμία απολύτως παρενέργεια- θα σπεύσει να κάνει και το τρίτο και πρέπει να κάνει και το τρίτο. Κάνω μία έκκληση στους συμπολίτες μας να μην το αμελήσουν αυτό.

Όπως να μην αμελήσουν ταυτόχρονα και την ανάγκη, για αυτούς που θα τους το υποδείξουν οι γιατροί τους και είναι πολλοί αυτοί, να κάνουν και το αντιγριπικό εμβόλιο, καθώς δεν θέλουμε να βρεθούμε στη δύσκολη θέση να πρέπει να διαχειριστούμε τον χειμώνα ταυτόχρονα και μια πανδημία σε έξαρση αλλά και μια γρίπη σε έξαρση.

Κατά συνέπεια, ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε και θα επιμένουμε μέχρι να τελειώσει η πανδημία στην προσπάθειά μας να πείσουμε αυτούς οι οποίοι μας αφήνουν περιθώρια να πειστούν. Το τονίζω αυτό, γιατί υπάρχουν κάποιοι που δεν θα μπορέσουμε να τους πείσουμε ποτέ. Δεν πιστεύω όμως ότι είναι η πλειοψηφία των ανεμβολίαστων.  Πιστεύω ακράδαντα ότι η πλειοψηφία των ανεμβολίαστων έχει ακόμα και σήμερα που μιλάμε εύλογα ερωτήματα. Και θα κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας να τους εξηγήσουμε ότι η επιλογή του εμβολιασμού είναι η σωστή επιλογή για αυτούς, για τις οικογένειές τους αλλά και για το κοινωνικό σύνολο.

Στεφανία Μουρελάτου (ΑΝΤ1):  Καλησπέρα κύριε Πρόεδρε. Τέτοια μέρα την επόμενη εβδομάδα θα υποδέχεστε την κυρία Angela Merkel, την απερχόμενη Καγκελάριο. Θα ήθελα να σας ρωτήσω με ποια μηνύματα και ποιες προσδοκίες θα την υποδεχθείτε στο Μέγαρο Μαξίμου. Και μιας και ζούμε πια το τέλος εποχής Merkel μπαίνω στον πειρασμό να ρωτήσω αν έχετε κάνει έναν απολογισμό για τα πεπραγμένα της απέναντι στη χώρα μας.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Πράγματι, σήμερα η Καγκελάριος Merkel συμμετείχε στο τελευταίο της Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, ήταν το 107ο. Δεκαέξι χρόνια Καγκελάριος, έχει ουσιαστικά ταυτίσει τη δική της πολιτική διαδρομή με όλες τις σημαντικές αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα τελευταία 16 χρόνια.

Πράγματι, είμαι πολύ ικανοποιημένος που η Καγκελάριος απεδέχθη την πρόσκλησή μου να έρθει στην Αθήνα πριν την λήξη της θητείας της. Πιστεύω ότι θα είναι μία ευκαιρία και για την ίδια, αλλά και για μένα, ενδεχομένως να κάνουμε και έναν απολογισμό των ελληνογερμανικών σχέσεων.

Έχω πολύ μεγάλο σεβασμό για την Καγκελάριο Merkel, για την σταθερότητα και για την ευθυκρισία με την οποία πάντα κινείται εντός του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τουλάχιστον όσο την έζησα εγώ αυτά τα δύο χρόνια. Ξέρετε, το Συμβούλιο είναι ένα όργανο το οποίο για να πάρει απόφαση χρειάζεται ομοφωνία. Κατά συνέπεια η διαμόρφωση συναινέσεων αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό όσων θέλουν να παίξουν έναν ενεργό ρόλο μέσα στο Συμβούλιο.

Θα έχουμε την ευκαιρία, νομίζω, να μιλήσουμε και για την ιδιαίτερη σχέση της Καγκελαρίου με την Ελλάδα. Νομίζω θα είναι η πρώτη η οποία θα ομολογήσει, το έχει πει εξάλλου, ότι σε πολλές συγκυρίες ζήτησε πάρα πολλά από τους Έλληνες και ότι η λιτότητα πήγε πέρα και πάνω απ’ αυτό το οποίο άντεχε η ελληνική κοινωνία.

Ταυτόχρονα, ήταν και αυτή η οποία την κρίσιμη στιγμή πήγε κόντρα στις εισηγήσεις των Υπουργών της και αποφάσισε να κρατήσει την Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αλλά ας μην πούμε περισσότερα. Θα έχουμε την ευκαιρία, νομίζω, να τα πούμε αυτά και σε μια εβδομάδα από τώρα, την επόμενη Πέμπτη και Παρασκευή που θα την υποδεχθούμε στην Αθήνα.

Νίκος Αρμένης (ΑΠΕ και MEGA): Κύριε πρόεδρε, χθες μιλήσατε για την ανάγκη προμήθειας φυσικού αερίου από την Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και για τη δυνατότητα αποθήκευσης, για να μην υπάρχουν στρεβλώσεις στην αγορά. Έχετε κάποια συγκεκριμένη πρόταση για τη δυνατότητα αποθήκευσης; Και, επίσης, θέλω να ρωτήσω αν ισχύει ότι ταχθήκατε υπέρ της χρήσης πυρηνικής ενέργειας.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Να ξεκινήσω από το δεύτερο. Η Ελλάδα δεν πρόκειται ποτέ να αποκτήσει πυρηνική ενέργεια. Να είμαι απολύτως σαφής σε αυτό. Νομίζω ότι απηχεί και τη συντριπτική πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας για πολλούς και διαφόρους λόγους, ένας εκ των οποίων είναι ότι βρισκόμαστε σε μια περιοχή εξαιρετικά σεισμογενή. Άρα, το ζήτημα δεν αφορά την Ελλάδα. Αφορά, όμως, την υπόλοιπη Ευρώπη διότι υπάρχουν πολλές χώρες, οι οποίες έχουν κάνει την επιλογή της πυρηνικής ενέργειας και είναι δικαίωμα τους αυτή και δεν μπορούμε εμείς να την εμποδίσουμε.

Η πυρηνική ενέργεια έχει τα προφανή μειονεκτήματα τα οποία όλοι γνωρίζουμε. Έχει όμως και ένα μεγάλο πλεονέκτημα, ότι δίνει σταθερή τροφοδοσία ηλεκτρικής ενέργειας χωρίς εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Άρα, κι εγώ συντάσσομαι με την μεγάλη πλειοψηφία των ευρωπαϊκών χωρών που λένε ότι παρ’ ό,τι αυτό δεν αφορά εμάς, σε αυτό που λέμε στην ευρωπαϊκή ταξονομία, ναι, η πυρηνική ενέργεια έχει τη θέση της για το ευρωπαϊκό μείγμα παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Αλλά τονίζω με απόλυτη σαφήνεια ότι αυτό είναι ένα ζήτημα το οποίο δεν αφορά καθόλου την Ελλάδα.

Τώρα, ως προς το φυσικό αέριο, η χώρα μας δεν έχει σημαντικές δυνατότητες αποθήκευσης φυσικού αερίου. Έχουμε όμως έναν γεωλογικό σχηματισμό, και αναφέρομαι στην φυσική αποθήκη φυσικού αερίου της Καβάλας, όπου δρομολογείται ήδη η εκχώρηση αυτού του περιουσιακού στοιχείου έτσι ώστε να μετατραπεί σε αποθήκη φυσικού αερίου. Θα είναι κάτι πολύ χρήσιμο, πιστεύω, για τη χώρα μας και χρήσιμο στη συνολική προσπάθεια της Ευρώπης να αυξήσει τις δυνατότητες αποθήκευσης φυσικού αερίου.

Σοφία Φασουλάκη (OPEN): Καλησπέρα, κύριε Πρόεδρε. Ήθελα να ρωτήσω αν είχατε κάποιο feedback από τους ομολόγους σας, τους ενημερώσατε για την συμφωνία Ελλάδας – Κύπρου – Αιγύπτου για την ηλεκτρική διασύνδεση και για το πώς εκείνοι βλέπουν την πρόταση της Ελλάδας να γίνει η Ανατολική Μεσόγειος ένας εναλλακτικός κόμβος ενέργειας για την Ευρώπη. Μιλήσατε και στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα χθες και ενημερώσατε τους ομολόγους σας γι’ αυτή την πρόταση, που πολλοί θεωρούν ότι μπορεί να δώσει μια εναλλακτική μορφή στην Ελλάδα, να γίνει αυτός ο κόμβος της ενέργειας.

Κυριάκος Μητσοτάκης: Κυρία Φασουλάκη η ανταπόκριση ήταν αναμενόμενα θετική. Σε μία εποχή όπου η Ευρώπη κοιτάζει να διευρύνει την προμήθεια από φυσικό αέριο, θα ήταν αδιανόητο να αγνοήσουμε τη γειτονιά μας. Το να μεταφέρει κανείς φυσικό αέριο σε υγροποιημένη μορφή από την Αίγυπτο στην Ελλάδα είναι σίγουρα πιο φτηνό από το να το μεταφέρει από τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Κατά συνέπεια, είναι λογικό ότι αυτό το οποίο κάνουμε δεν αφορά μόνο την ενεργειακή αυτονομία της πατρίδας μας αλλά προσθέτει μία ποσότητα, όση έχει τη δυνατότητα να παράγει η λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου, η οποία θα μπορούσε υπό προϋποθέσεις να διοχετευθεί στο ευρωπαϊκό σύστημα φυσικού αερίου. Και το ίδιο ισχύει για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Θέλω να τονίσω ότι όσο πιο διασυνδεδεμένα είναι τα συστήματά μας τόσο πιο σταθερά είναι, και τόσο μπορούμε να εξασφαλίζουμε ότι αγοράζουμε ενέργεια στη χαμηλότερη, στη μικρότερη οριακή τιμή του συστήματος. Και γι’ αυτό και έχει τόσο μεγάλη σημασία το καλώδιο αυτό, διότι δίνει την δυνατότητα και στην Αίγυπτο να επενδύσει σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, σε ηλιακή ενέργεια πρωτίστως, και να γνωρίζει ότι αυτή η ενέργεια δεν θα καλύψει μόνο τις εγχώριες ανάγκες της αλλά θα μπορεί υπό προϋποθέσεις να εξαχθεί και στην Ελλάδα και μέσα από την Ελλάδα και στην Ευρώπη.

Γι’ αυτό νομίζω έχει τόσο μεγάλη σημασία αυτή η συζήτηση, η οποία αναδεικνύει κάτι το οποίο μπορεί εμείς μεν να το γνωρίζαμε αλλά οι ομόλογοί μας να μην το γνώριζαν τόσο πολύ ή να μην του απέδιδαν πολύ μεγάλη σημασία: την ξεχωριστή ενεργειακή σημασία της λεκάνης της Ανατολικής Μεσογείου. Άρα, νομίζω ότι τώρα που αντιμετωπίζουμε αυτή τη μεγάλη ενεργειακή κρίση υπάρχει και μεγαλύτερο ενδιαφέρον, τουλάχιστον στον τομέα αυτό, για το τι γίνεται στην περιοχή μας.

Μαρία Ψαρά (STAR): Κύριε Πρόεδρε, και εγώ θα ήθελα να σας ρωτήσω για τη δύσκολη συζήτηση που είχατε για το κράτος δικαίου και την Πολωνία. Η Πρόεδρος της Κομισιόν πρότεινε τρεις διαφορετικές λύσεις για το θέμα αυτό: το άρθρο 7, τη διαδικασία επί παραβάσει αλλά και το νεοσύστατο μηχανισμό αιρεσιμότητας. Ποια λοιπόν είναι η θέση της Ελλάδας σε αυτό το δίλημμα της Κομισιόν;  Είμαστε υπέρ, ως Ελλάδα, της περικοπής ευρωπαϊκών κονδυλίων για τις χώρες που δεν σέβονται το κράτος δικαίου;

Και μια δεύτερη ερώτηση αν μου επιτρέπετε: συζητούσατε πάνω από πέντε ώρες για το μεταναστευτικό σήμερα, θα ήθελα αν μπορείτε να μας περιγράψετε ποιες είναι οι βασικές διαφωνίες των χωρών σε σχέση με το μεταναστευτικό. Και κάτι είπατε για τη χρηματοδότηση. Είναι αυτό ένα βασικό σημείο διαφωνίας;

Κυριάκος Μητσοτάκης: Κοιτάξτε, να ξεκινήσω με το δεύτερο. Όταν αντιμετωπίσαμε πέρυσι την κρίση στον Έβρο είχαμε τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πολλοί θεώρησαν, ίσως, ότι τότε αυτό ήταν ένα μεμονωμένο γεγονός, η συστηματική εργαλειοποίηση μεταναστών για την επίτευξη άλλων πολιτικών, γεωπολιτικών στόχων. Βλέπουμε τώρα, με αυτό που γίνεται στη Λευκορωσία, ότι αυτή μπορεί να γίνει μία πολύ επικίνδυνη συνήθεια χωρών που θέλουν με αυτόν τον τρόπο να ασκήσουν πίεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Πιστεύω, ότι, υπάρχει μία πάρα πολύ σημαντική μετατόπιση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου σε σχέση με την ανάγκη να φυλάξουμε αποτελεσματικά τα εξωτερικά μας σύνορα. Διότι θέλω να επισημάνω ότι σε περίπτωση που αυτό για οποιοδήποτε λόγο δεν καταστεί εφικτό, τότε κινδυνεύει το ίδιο το οικοδόμημα του Σένγκεν. Κινδυνεύει από δευτερογενείς ροές. Υπάρχει μία αναφορά στο ζήτημα αυτό.

Και θα ήταν πραγματικά ευρωπαϊκή καταστροφή εάν φτάναμε στο σημείο χώρες να αναστέλλουν μονομερώς τις υποχρεώσεις τους που απορρέουν από το Σένγκεν, να κλείνουν ουσιαστικά τα σύνορά τους, να βάζουν περιορισμούς στην ελεύθερη μετακίνηση των πολιτών, επειδή ως Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορούμε να φυλάξουμε αποτελεσματικά τα ευρωπαϊκά μας σύνορα.

Γνωρίζετε ότι το Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και για το Άσυλο αποτελεί ένα σταυρόλεξο, όχι απλά για δυνατούς λύτες, ένα σταυρόλεξο το οποίο δεν έχουμε καταφέρει να λύσουμε ακόμα ως Ευρωπαϊκή Ένωση, ως Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Και ίσως η πιο εύκολη πτυχή του αφορά την εξωτερική πτυχή της μετανάστευσης, τη φύλαξη των συνόρων. Και εκεί διακρίνω μία αλλαγή και μία εναρμόνιση -πιστεύω- και πολλών άλλων χωρών, χωρών που δεν βρίσκονται στα εξωτερικά σύνορα, με τις θέσεις της πατρίδας μας, η οποία θυμίζω ότι ήταν η πρώτη η οποία δέχτηκε αυτού του είδους την υβριδική απειλή.

Και βέβαια, μιας και με ρωτήσατε γιατί κάνουμε τόσες ώρες, όταν πια μπαίνουμε στη λογική το ίδιο το Συμβούλιο να καταθέτει προτάσεις για τα Συμπεράσματα, αυτή είναι, όπως γνωρίζετε, μία εξαιρετικά χρονοβόρα διαδικασία.

Τώρα, για την Πολωνία, πράγματι η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ένα μενού επιλογών. Νομίζω ότι είναι πάντα λογικό σε αυτές τις περιπτώσεις να ξεκινάει κανείς από την λιγότερο δραστική, την πιο ήπια παρέμβαση, και να κρατάει στο οπλοστάσιό του τη δυνατότητα να σκληρύνει τη στάση του. Όλοι μας, όλες οι χώρες, οι 25 από τις 27 για την ακρίβεια, εκφράσαμε την απόλυτη εμπιστοσύνη μας στην Επιτροπή να χειριστεί το θέμα αυτό με βάση τις ίδιες τις συνθήκες και τις αρμοδιότητες που απορρέουν για την επιτροπή από τις συνθήκες.

Ένα, νομίζω, κατέστη απολύτως σαφές: ότι το κράτος δικαίου, η ισχύς του ευρωπαϊκού, του κοινοτικού δικαίου έναντι του εθνικού, η μη δυνατότητα παρέμβασης στη Δικαιοσύνη, αυτές είναι βασικές αδιαπραγμάτευτες αρχές του ευρωπαϊκού μας οικοδομήματος τις οποίες πρέπει όλοι μας, με πρώτη την Κομισιόν, να υπερασπιστούμε χωρίς να κάνουμε καμία απολύτως έκπτωση.

«Η πράσινη μετάβαση, η απόφαση για μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και η απεξάρτηση από τον λιγνίτη και τα ορυκτά καύσιμα δεν ευθύνονται για την άνοδο των τιμών του φυσικού αερίου», υπογράμμισε κατηγορηματικά ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας από το βήμα της Γ1 Ενότητας του 4th Athens Investment Forum. Κατά την κεντρική του τοποθέτηση στην ενότητα «Η μετάβαση στην πράσινη ενέργεια – Προκλήσεις και Ευκαιρίες. Ο ρόλος του Ταμείου Ανάκαμψης», ο υπουργός απέδωσε τη διεθνή αύξηση στις τιμές του φυσικού αερίου και τη συνακόλουθη αύξηση στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στη δυσανάλογη προσφορά αναφορικά με την αυξημένη ζήτηση που επέφερε η ανάρρωση της οικονομίας από την πανδημία.

«Αν το 2030 το 70% της ενέργειας παράγεται από ΑΠΕ, θα έχουμε χαμηλότερες τιμές και καλύτερη ορατότητα ως προς το πώς θα εξελίσσονται οι τιμές το επόμενο διάστημα» σημείωσε.

Ο κ. Σκρέκας έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο μνημόνιο που υπεγράφη για το εμβληματικό έργο της ηλεκτρικής μας διασύνδεσης με την Αίγυπτο, στο πλαίσιο του οποίου θα διοχετευτεί πράσινη ενέργεια στις ευρωπαϊκές αγορές.

Στην κατεύθυνση του μετασχηματισμού της Ελλάδας σε κόμβο πράσινης ενέργειας και καινοτομίας κινητοποιούνται επενδύσεις άνω των 44 δισ. ευρώ έως το 2030, με στόχο τη μείωση των εκπομπών CO2 κατά 55% σε τρεις βασικούς τομείς: της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, τις μεταφορές, το κτιριακό απόθεμα και τη βιομηχανική παραγωγή.

Ο υπουργός ανακοίνωσε ότι σε λίγες εβδομάδες θα αναρτηθεί σε δημόσια διαβούλευση το νέο νομοσχέδιο για τη β΄ φάση της απλοποίησης της αδειοδοτικής διαδικασίας για την εγκατάσταση ΑΠΕ.

Παράλληλα το υπουργείο προωθεί τα συστήματα αποθήκευσης ενέργειας με 450 εκ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης για να επιδοτηθεί η εγκατάσταση μπαταριών και συστημάτων αντλησιοταμίευσης και να διασφαλιστεί η επάρκεια εφοδιασμού.

Ιδιαίτερη μνεία έκανε ο κ. Σκρέκας στις επενδύσεις διασύνδεσης των ελληνικών νησιών υπογραμμίζοντας ότι η ολοκλήρωση της διασύνδεσης της Κρήτης θα επιφέρει μείωση έως 500 εκ. ευρώ στους λογαριασμούς στο τελος του 2023.

Επίσης έως το τέλος του μήνα θα έχει ανακοινωθεί ο οδηγός για το νέο «Εξοικονομώ». Στόχος του προγράμματος του υπουργείου είναι η ενεργειακή αναβάθμιση 600.000 κτιρίων έως το 2030 ώστε να επιτευχθεί ο στόχος της μείωσης κατά 55% των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα.

Τέλος, συνεχίζεται το πρόγραμμα «Κινούμαι ηλεκτρικά», το οποίο επεκτείνεται σε επαγγελματικά αυτοκίνητα και σε ταξί με την αξιοποίηση 40 εκ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, ώστε να επιδοτηθεί η αντικατάσταση 2.000 παλιών ρυπογόνων ταξί με συμβατικούς κινητήρες με ηλεκτρικά και με επιδότηση που θα προσεγγίζει τα 22.500 ευρώ.

Γιάννης Μητρόπουλος- Γενικός Διευθυντής του Φυσικού Αερίου Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας

«Στο Φυσικό Αέριο Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας το πνεύμα μας είναι νέο, σύγχρονο και πλήρως ψηφιακό και συμπληρώνει την πολύχρονη εμπειρία μας και τα 164 χρόνια ιστορίας μας. Δημιουργούμε εσωτερικά μια κουλτούρα ψηφιακού DNA, έχοντας ως πρότυπα εταιρείες όπως η Google και η Amazon».

«Στο Φυσικό Αέριο Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας το πνεύμα μας είναι νέο, σύγχρονο και πλήρως ψηφιακό και συμπληρώνει την πολύχρονη εμπειρία μας και τα 164 χρόνια ιστορίας μας,», τόνισε ο Γενικός Διευθυντής της εταιρείας, κ. Γιάννης Μητρόπουλος, μιλώντας σε πάνελ του 4ου Athens Investment Forum, με θέμα «Ο ψηφιακός μετασχηματισμός του κράτους και της οικονομίας ως επιταχυντής της ανάπτυξης».

«Στο Φυσικό Αέριο Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας δημιουργούμε εσωτερικά μια κουλτούρα ψηφιακού DNA, έχοντας ως πρότυπα εταιρείες όπως η Google και η Amazon. Το σύνολο των εγγράφων και των πληροφοριών μας είναι ψηφιοποιημένα. Η διαδικασία έκδοσης νέων συμβολαίων είναι αυτοματοποιημένη, ενώ κάνουμε εκτεταμένη χρήση RPA μηχανών, οι οποίες μαθαίνουν να κάνουν αυτοματοποιημένα ανθρώπινες διεργασίες», επεσήμανε ο κ. Μητρόπουλος, αναφερόμενος στο προχωρημένο επίπεδο ψηφιακού μετασχηματισμού της εταιρείας.

Όπως σημείωσε, η αξία των τεχνολογιών που χρησιμοποιούνται έγινε φανερή στη διάρκεια του lockdown, κατά το οποίο η εταιρεία κατάφερε να παρέχει αδιάλειπτα εξ αποστάσεως τις υπηρεσίες της, χωρίς καμία έκπτωση στην ποιότητα των υπηρεσιών της. «Ο σχεδιασμός μας άλλωστε βασίζεται πάντα πλήρως στις ανάγκες των καταναλωτών και ο σκοπός μας είναι να έχουμε πάντα χαρούμενους πελάτες»,πρόσθεσε.

Ο Γενικός Διευθυντής του Φυσικού Αερίου Ελληνική Εταιρεία Ενέργειας κατά τη διάρκεια της τοποθέτησής του, σχολίασε ότι στον κλάδο της ενέργειας υπάρχει ακόμα έντονα η νοοτροπία ότι οι πάροχοι απλώς αγοράζουν και πωλούν commodities.

Περιγράφοντας όμως την επόμενη ημέρα της ενέργειας, ο κ. Μητρόπουλος κάλεσε το κοινό να φανταστεί ότι θα δημιουργηθούν energy communities, με σπίτια που θα παράγουν, θα καταναλώνουν, θα αποθηκεύουν και θα πωλούν ενέργεια σε πραγματικό χρόνο με τεχνολογία energy blockchains μέσα από πλατφόρμες που θα λειτουργούν οι πάροχοι, οι οποίες μεταξύ άλλων θα διαχειρίζονται με IoT και AI τεχνολογίες οικοσυστήματα ενεργειακών υπηρεσιών όπως για παράδειγμα το e-mobility και το smart home energy efficiency. «Ο κλάδος πρέπει να μετεξελιχθεί. Το μέλλον της ενέργειας είναι ψηφιακό, ειδικά στον κλάδο του retail», σημείωσε.

Κωνσταντίνος Ξιφαράς, Διευθύνων Σύμβουλος ΔΕΠΑ Εμπορίας: Η εταιρεία μας ανταποκρίνεται στις προκλήσεις της ενεργειακής κρίσης, χάρη στον έγκαιρο στρατηγικό σχεδιασμό

Τα αίτια της ενεργειακής κρίσης ανέλυσε από το βήμα του 4ου AthensInvestment Forum ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΠΑ Εμπορίας, κ .  Κωνσταντίνος Ξιφαράς υπογραμμίζοντας ότι η εταιρεία είναι σε θέση να ανταποκριθεί στις σημερινές προκλήσεις, χάρη στον στρατηγικό σχεδιασμό που ακολουθεί από το 2019.  

Η ΔΕΠΑ Εμπορίας είναι σήμερα ισχυρή, στιβαρή και σε θέση να εγγυηθεί την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας, στηρίζοντας την κοινωνία. Για αυτόν τον λόγο, άλλωστε  όπως τόνισε ο κ. Ξιφαράς, μπόρεσε εν μέσω της παρούσας πρωτοφανούς ενεργειακής κρίσης να επωμιστεί το οικονομικό βάρος μιας έκπτωσης της τάξης του 15% προς τους καταναλωτές φυσικού αερίου.

Η εταιρεία ακόμη, είναι σε θέση να εγγυηθεί, με τις συμφωνίες που έχει συνάψει, την επάρκεια τροφοδοσίας της χώρας με ενέργεια και να στηρίξει την εθνική οικονομία στην πορεία ανάκαμψής της σε μια τόσο δύσκολη συγκυρία.  

«Η εκτίμηση που επικρατεί είναι ότι οι τιμές φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας θα υποχωρήσουν σημαντικά την Άνοιξη του 2022. Παρότι, όπως φαίνεται, πρόκειται για μια παροδική κρίση, οι επιπτώσεις της σήμερα είναι εμφανείς. Οπότε, η ανάγκη να δοθούν λύσεις καθίσταται επιτακτική και η ΔΕΠΑ Εμπορίας, χάρη στις καίριες κινήσεις αλλά και το στρατηγικό σχεδιασμό που έχει υιοθετήσει από το 2019, ήταν σε θέση να ανταποκριθεί άμεσα» ανέφερε ο Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΠΑ Εμπορίας, που διευκρίνισε ότι από τη στιγμή που ανέλαβε η νέα διοίκηση, « η στόχευσή μας ήταν ξεκάθαρη: να στηρίξουμε τους κλιματικούς στόχους της χώρας, να συμβάλουμε καθοριστικά στην τροποποίηση του ενεργειακού μίγματος και να διασφαλίσουμε την επάρκεια εφοδιασμού της Ελλάδας σήμερα και στο μέλλον».

Το συμπέρασμα που εξάγεται από την παρούσα κρίση, τόνισε ο κ. Ξιφαράς, είναι ότι «η πράσινη μετάβαση που οραματιζόμαστε απαιτεί μια ολιστική αντιμετώπιση, που αφορά τόσο τη ζήτηση όσο και την προσφορά ενέργειας και εστιάζει ταυτόχρονα στο παρόν και το μέλλον». Για αυτό η ΔΕΠΑ Εμπορίας θέτει τις βάσεις για μια βιώσιμη οικονομικά πορεία προς την πράσινη ενέργεια, επενδύοντας  στο φυσικό αέριο που είναι το καύσιμο-γέφυρα, αλλά και σε καινοτόμες λύσεις και νέες τεχνολογίες.

«Οι υποδομές φυσικού αερίου, στις οποίες επενδύουμε, θα διαδραματίσουν κρίσιμο ρόλο στον δρόμο προς την απανθρακοποίηση, καθώς μπορούν να αξιοποιηθούν αργότερα και για νέες μορφές ενέργειας, όπως το υδρογόνο και το βιομεθάνιο» υπογράμμισε ο κ. Ξιφαράς, που υπενθύμισε ότι η ΔΕΠΑ Εμπορίας διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην ανάπτυξη των τεχνολογιών υδρογόνου με το έργο White Dragon, ενώ έχει εισέλθει δυναμικά στις ΑΠΕ με ένα πράσινο χαρτοφυλάκιο άνω των 200 MW.

                                   4th Athens Investment Forum

Στην ενότητα «Η μετάβαση στην πράσινη ενέργεια – προκλήσεις και ευκαιρίες. Ο ρόλος του Ταμείου Ανάκαμψης» του 4th Athens Investment Forum συμμετείχαν με ομιλίες και συζήτηση υπό τον συντονισμό του εκδότη και διευθυντή της Realnews, Νίκου Χατζηνικολάου οι κκ. Ανδρέας Σιάμισιης, Διευθύνων Σύμβουλος, Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε., Nicola Monti, Chief Executive Officer, EDISON S.p.A., Κωνσταντίνος Ξιφαράς, Διευθύνων Σύμβουλος, ΔΕΠΑ Α.Ε., Ιωάννης Αράπογλου, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος και Γενικός Διευθυντής, Όμιλος Κοπελούζου, Μαθιός Ρήγας, CEO, Όμιλος Energean,καθ. Γεώργιος Ιωάννου, Διευθύνων Σύμβουλος του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας και της Εταιρείας Εκκαθάρισης Συναλλαγών Χρηματιστηρίου Ενέργειας.

Ο κ. Ανδρέας Σιάμισιης, διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικά Πετρέλαια Α.Ε. ξεκινώντας την τοποθέτησή του, επεσήμανε ότι αν και η συζήτηση για την ενέργεια συνήθως περιορίζεται στην ηλεκτρική, αν κάποιος δει τον διεθνή ενεργειακό χάρτη θα αντιληφθεί πως περίπου το 50% με 60% προέρχεται από υδρογονάνθρακες, είτε υγρούς είτε φυσικό αέριο. Εκτίμησε ότι ακόμα και με τα πιο «επιθετικά» σενάρια το ποσοστό αυτό θα πέσει στο 40%-45%, αλλά δεν πρόκειται να εξαφανιστεί. Ως εκ τούτου χρειάζεται να γίνουν προσπάθειες να βελτιωθεί κι αυτός ο πυλώνας, καθώς είναι ένα σημαντικό κομμάτι των εκπομπών και της επίδρασης στο περιβάλλον.

Αναφερόμενος στα Ελληνικά Πετρέλαια, είπε ότι έχουν ξεκινήσει ένα πολύ φιλόδοξο σχέδιο με σειρά πρωτοβουλιών και δέσμευση μείωσης του ανθρακικού αποτυπώματος στο 50% και έως το τέλος του χρόνου η στρατηγική αυτή θα επιβεβαιωθεί με μια σημαντική παραγωγή σε ΑΠΕ. Στους στόχους της εταιρίας είναι και η μετατροπή της βασικής της δραστηριότητας σε πιο φιλικής για το περιβάλλον με σημαντικότατες επενδύσεις στο κομμάτι του υδρογόνου, στα βιοκαύσιμα, στη δέσμευση του διοξειδίου του άνθρακα.

Μιλώντας για το Ταμείο Ανάκαμψης, ο κ. Σιάμισης υπογράμμισε ότι εστιάζει σε θέματα υποδομών, αποθήκευσης, ηλεκτροκίνησης, βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων: «Εμείς ως εταιρία θα επενδύσουμε 300, 400 εκ. στο υδρογόνο. Αυτά από που θα έρθουν;» αναρωτήθηκε. Αναφορικά με την παρατηρούμενη ακρίβεια, σημείωσε ότι δεν αποδίδεται μόνο στην ενέργεια, αλλά στην αντίδραση του συστήματος που προσπαθεί να ξαναχτίσει την εφοδιαστική αλυσίδα μετά τη διάλυσή της την περίοδο της πανδημίας.

Η Ιταλία είναι επίσης από τις τυχερές χώρες που θα λάβουν μεγάλη αναλογία των κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης, ανέφερε ο Nicola Monti, Chief Executive Officer της EDISON S.p.A., προσθέτοντας πως θα συνεχίσουν τις επενδύσεις στην Ελλάδα στηρίζοντας τη χώρα. Αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα των απαραίτητων ρυθμίσεων προκειμένου να διατηρηθεί η επενδυτική πολιτική, καθώς επίσης και στην αύξηση των διασυνδέσεων με την Ιταλία. Οπως επεσήμανε, η πλήρης απελευθερωση της αγοράς θα ενθαρρύνει περαιτέρω τη συνεργασια και την καινοτομία για την αύξηση της ενεργειακής επάρκειας: «Ειμαστε στην Ελλάδα 20 χρόνια, περάσαμε δυσκολους καιρούς στο παρελθόν, αλλά βλέπω ένα πιο φωτεινό μέλλον, ειδικά στον ενεργειακό τομέα.

«Είμαστε σε συνεργασία με τη ΔΕΠΑ, υπάρχουν πολλές ευκαιρίες γιατί οι θέσεις που έχουμε στην αγορά LNG μας βοηθά να προάγουμε και να διατηρήσουμε τη βιώσιμη κινητικότητα» είπε δηλώνοντας πως η εταιρία είναι έτοιμη να επενδύσει και στις ΑΠΕ στην Ελλάδα, την οποία χαρακτήρισε «ενδιαφέρουσα αγορά με πολλές ομοιότητες με την Ιταλία».

«Βρισκόμαστε στη στιγμή της τέλειας καταιγίδας μετά την πανδημία» είπε από την πλευρά του ο Κωνσταντίνος Ξιφαράς, Διευθύνων Σύμβουλος της ΔΕΠΑ Α.Ε., ο οποίος εκτίμησε ότι το αέριο και οι υδρογονάνθρακες θα έχουν γενναία συμμετοχή στο μίγμα για 20, 30 ή και 40 χρόνια ακόμα. Τη σταθερότητα στην αγορά θα τη δίνει πάλι ο υδρογονάνθρακας, τόνισε. Σημείωσε ότι το 2020 και το 2021 από χρηματοοικονομική πλευρά ήταν καλές χρονιές,προσθέτοντας πως «μας δόθηκε η δυνατότητα να τροφοδοτούμε με ασφάλεια την αγορά, να υπάρχει σταθερότητα και ανακοινώθηκε από την κυβέρνηση η έκπτωση στους οικιακούς καταναλωτές». Οπως είπε, οι καταναλωτές θα δουν σύντομα την έκπτωση στους λογαριασμούς τους και «το πρώτο εξάμηνο, ειδικά το πρώτο τριμηνο του 2022, θα υπάρχει η δυνατότητα παροχής φτηνής ενεργειας στους καταναλωτές, το οποίο είναι το σημαντικότερο από όλα». Κατέληξε λέγοντας ότι η ενεργειακή φτώχεια δεν θα αφορά πλέον την προσβαση σε φυσικό αέριο, αλλά την αναλογία των χρημάτων που ξοδεύει.

Το Ταμείο Ανάκαμψης είναι ο καταλύτης, βάζει λεφτά στο τραπέζι και σωστή στόχευση, κοιτάζει να κινητοποιήσει και ιδιωτικούς πόρους, θέτει χρονοδιαγραμμα και ελπίζουμε ότι θα συμπαρασύρει και όλες τις άλλες αλλαγές, ώστε να επιτευχθεί η μετάβαση στην πράσινη οικονομία, τόνισε ο Ιωάννης Αράπογλου, Αναπληρωτής Διευθύνων Σύμβουλος και Γενικός Διευθυντής του Ομίλου Κοπελούζου.

Αναφερόμενος στην πράσινη μετάβαση, μίλησε για τη συμβολή της στο περιβάλλον και το κλίμα,υπογραμμίζοντας όμως ότι παράλληλα οι κινήσεις γίνονται «για να εξασφαλίσουμε μια βιώσιμη ανάπτυξη, αποδοτική και διατηρήσιμη για την κάλυψη των ενεργειακών μας αναγκών. Τα οφέλη είναι πολλαπλάσια καθώς από τις νέες επενδύσεις που απαιτούνται θα δημιουργηθούν χιλιάδες νέες θέσεις απασχόλησης για εξειδικευμένο προσωπικό, θα ευνοηθούν και θα αναζωογονηθούν οι τοπικές οικονομίες και η συνολική οικονομία και θα βελτιωθεί η ποιότητα της ζωής των Ελλήνων. Εκτίμησε μάλιστα ότι η αυξημένη συμμετοχήτων ΑΠΕ θα μειώσει την πίεση για αύξηση της τιμής της ενέργειας, ενώ ενδέχεται να οδηγήσει και σε μείωση της χονδρεμπορικής τιμής.

Σήμερα ο λιγνίτης αντιστοιχεί στο 11% της ηλεκτροπαραγωγής και η απόσυρση των μονάδων θα δώσει χώρο για διείσδυση των ΑΠΕ. Προϋπόθεση είναι η επένδυση σε μονάδες αποθήκευσης ενέργειας και η τεχνολογική στήριξη για υπεράκτια αιολικά και πράσινο υδρογόνο. Στις προϋποθέσεις ενέταξε και τη μείωση της γραφειοκρατίας, την παροχή σταθερού κανονιστικού και ρυθμιστικού περιβάλλοντος, την αναβάθμιση του δικτύου και την ευέλικτη χρηματοδότηση.

Κατέχοντας τη θέση του …«κατηγορούμενου» στο πάνελ, όπως ο ίδιος είπε, ο Μαθιός Ρήγας, CEO του Ομίλου Energean, αναφερόμενος στο ζήτημα του φυσικού αερίου, σημείωσε πως η ερώτηση είναι αν θα το παράγουμε ή θα το εισάγουμε και εφόσον ισχύει το δεύτερο από πού θα το εισάγουμε, ώστε να είναι ανταγωνιστικό και να πάμε στην επόμενη μέρα.

Ανέφερε ότι στο Ισραήλ όπου η εταιρία επενδύει 2 δισ.ευρώ, το 40% της χώρας θα αγοράζει αέριο από μια ελληνική εταιρία, καθώς αποφασίστηκε η παραγωγή φυσικού αερίου, ενώ μιλώντας για τον Ομιλο Energean επεσήμανε ότι παρά την παρουσία του σε 9 χώρες ως εταιρία παραγωγής και έρευνας υδρογονανθράκων, πρώτοι δεσμεύτηκαν να φτάσουν στο net zero. Μίλησε για την περίπτωση του Πρίνου «που ειναι η μοναδική παραγωγή πετρελαίου που έχουμε στην Ελλαδα και τη μετατρέπουμε στο πρώτο πράσινο κοίτασμα, όλες οι εκπομπές θα δεσμεύονται και θα ξαναμπαίνουν πίσω στη γη».

Στην πλατφόρμα φυσικού αερίου έκανε ιδιαίτερη αναφορά ο καθηγητής Γεώργιος Ιωάννου, διευθύνων σύμβουλος του Ελληνικού Χρηματιστηρίου Ενέργειας: «Δημιουργούμε μια πλατφόρμα συναλλαγών για το φυσικό αέριο όπου αυτοί που έχουν και αυτοί που χρειάζονται φυσικό αέριο θα μπορούν να συναλλάσσονται για να καταλήγουν στη σωστή οριοθέτηση της τιμής» τόνισε χαρακτηριστικά,προσθέτοντας ότι στόχος είναι να έχουν φέρει εις πέρας το project στις αρχές Δεκεμβρίου. Επεσήμανε τη σημασία των έξυπνων δικτύων που θα μπορούν να δημιουργούν αλλαγές, ενώ χαρακτήρισε σημαντικό κομμάτι το υδρογόνο που έρχεται, καθώς επίσης και το κεφάλαιο της αποθήκευσης ενέργειας αλλά και τις ευέλικτες μονάδες φυσικού αερίου που βοηθούν στην ισορροπία του συστήματος καθώς πρόκειται καύσιμο μετάβασης.

«Η κυβέρνηση και ο Πρωθυπουργός το έχουν εκφράσει. Δεν πρόκειται να αφήσουμε απρστάτευτα τα ελληνικά νοικοκυριά απέναντι στην τεράστια ενεργειακή κρίση που μαίνεται» διαβεβαίωσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενεργειας, Κώστας Σκρέκας απαντώντας σε ερώτηση που του υπέβαλε ο συντονιστής της ενότητας, εκδότης και διευθυντής της Realnews, Νίκος Χατζηνικολάου.

Ο κ. Σκρέκας υπενθύμισε ότι η Ελλάδα σύστησε πολύ νωρίτερα από την Ευρώπη το ταμείο ενεργειακής μετάβασης, ενώ το υπουργείο ήδη προωθεί προγράμματα όπως το νέο «Εξοικονομώ» με πόρους από τη συνολική μόχλευση 3 δισ. ευρώ (1,5 από Ταμείο Ανακαμψης), πρόγραμμα για την εξοικονόμηση ενέργειας για επαγγελματικούς χώρους και επιχειρήσεις 450 εκατ., τη δράση «Κινούμαι Ηλεκτρικα με 200 εκατ. και 80 εκατ. για την εγκατάσταση φορτιστών, προγράμματα για τις αστικές αναπλάσεις 450 εκατ., προγράμματα για τον χωροταξικό και πολεοδομικό σχεδιασμό ύψους 400 εκατ. και για συστήματα αποθήκευσης ενέργειας 450 εκατ. ενώ παράλληλα προχωρούν οι διασυνδέσεις για την αναβάθμιση ηλεκτρικών δικτύων.

Στο πλαίσιο των ερωτήσεων ο κ. Ρήγας δήλωσε πως θα είναι παρόντες όποτε αποφασιστεί η παραγωγή υδρογονανθράκων και η προώθηση γεωτρήσεων σε κάποιες περιοχές.

Από την πλευρά του ο κ. Ξιφαράς μιλώντας για το υδρογόνο, τόνισε ότι παραμένει ένα ακριβό προιόν που χρειάζεται επιδοτήσεις στη φιλοσοφία που είχε ακολουθηθεί στο παρελθόν με τις ΑΠΕ.

                       4th Athens Investment Forum
Η Γενική Γραμματέας Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών, Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας κα Αλεξάνδρα Σδούκου,στην ομιλία της στη Γ3’ Ενότητα του Athens Investment Forum, τόνισε πως η ενεργειακή μετάβαση σε φιλικότερες μορφές απαιτούν σημαντικά ποσά αφενός, κι αφετέρου πολύ καλό σχεδιασμό.

Το σημαντικό ωστόσο, όπως είπε, είναι πως πλέον υπάρχουν τα κατάλληλα χρηματοδοτικά εργαλεία επικεντρώνοντας στους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης. Στο Υπουργείο σύμφωνα με την ίδια το βάρος δίνεται σε τρεις άξονες που αφορούν τις απλές και ασφαλείς επενδύσεις, στην ενίσχυση των δικτύων, στις νέες τεχνολογίες και τα συστήματα αποθήκευσης και όπως είπε σε λίγο θα δώσουμε σε διαβούλευση το πλαίσιο για την επίτευξη των στόχων μας.

Η Ελλάδα όπως υπογράμμισε η κ. Σδούκου μπορεί να επιταχύνει την πράσινη μετάβαση και απαντώντας σε σχετική ερώτηση της κ. Μακρή σημείωσε πως κάναμε ήδη μια νέα αρχή για τις ΑΠΕ. Έμφαση έδωσε η ίδια στις νέες διαδικασίες που μπαίνουν πλέον στο τραπέζι, αφού όπως υπογράμμισε απλοποιούνται κι εισάγεται σε μεγάλο βαθμό η ψηφιοποίηση που θα διευκολύνει και τις επενδύσεις, χωρίς ωστόσο να αφαιρούνται οι προϋποθέσεις για τις επενδύσεις.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προχωρήσουν με επείγοντα τρόπο στην καλύτερη δυνατή αξιοποίηση της λεγόμενης εργαλειοθήκης για την παροχή βραχυπρόθεσμης ανακούφισης στους πολίτες εξαιτίας της πρόσφατης αύξησης στις τιμές της ενέργειας, αναφέρει το κείμενο των συμπερασμάτων της Συνόδου Κορυφής.

Επισημαίνεται ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο εξέτασε την πρόσφατη άνοδο των τιμών της ενέργειας και τον αντίκτυπο των αυξήσεων των τιμών στους πολίτες και τις επιχειρήσεις, ιδίως τους ευάλωτους πολίτες και τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, που προσπαθούν να ανακάμψουν από την πανδημία του νέου κορονοϊού.

Η λεγόμενη εργαλειοθήκη περιέχει χρήσιμα μέτρα, βραχυπρόθεσμα και πιο μακροπρόθεσμα.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο καλεί:

* Την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μελετήσει τη λειτουργία των αγορών φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και την αγορά στο σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ETS), με τη βοήθεια της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA). Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα αξιολογήσει εάν ορισμένες εμπορικές συμπεριφορές απαιτούν περαιτέρω ρυθμιστικά μέτρα.

* Τα κράτη μέλη και η Κομισιόν να κάνουν επειγόντως την καλύτερη δυνατή χρήση της εργαλειοθήκης για την παροχή βραχυπρόθεσμης ανακούφισης στους πιο ευάλωτους καταναλωτές και την υποστήριξη των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, λαμβάνοντας υπόψη την ποικιλομορφία και την ιδιαιτερότητα των καταστάσεων των κρατών μελών.

* Την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να εξετάσουν άμεσα μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα μέτρα που θα συνέβαλαν να προσφέρεται ενέργεια σε προσιτή τιμή στα νοικοκυριά και στις εταιρείες, να αυξηθεί η ανθεκτικότητα του ενεργειακού συστήματος της ΕΕ και της εσωτερικής αγοράς ενέργειας, να υπάρχει ασφάλεια εφοδιασμού και υποστήριξη στη μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα, λαμβάνοντας υπόψη την ποικιλομορφία και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της κατάστασης σε κάθε κράτος μέλος.

* Την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) να εξετάσει πώς θα επιταχυνθούν οι επενδύσεις στην ενεργειακή μετάβαση, αξιοποιώντας τρέχοντα κεφάλαιά της, με σκοπό τη μείωση των μελλοντικών κινδύνων διακοπής και την ικανοποίηση των παγκόσμιων φιλοδοξιών της Ευρώπης για συνδεσιμότητα.

* Το έκτακτο Συμβούλιο των υπουργών Ενέργειας της 26ης Οκτωβρίου 2021 να προωθήσει αμέσως αυτές τις ενέργειες.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα παρακολουθεί την κατάσταση και θα επανέλθει τον Δεκέμβριο, καταλήγει το κείμενο.