Κατατέθηκε σήμερα στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής το Προσχέδιο του Κρατικού Προϋπολογισμού του 2022.

Ο Υπουργός Οικονομικών κ. Χρήστος Σταϊκούρας και ο Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών κ. Θόδωρος Σκυλακάκης δήλωσαν σχετικά:

«Καταθέτουμε προς συζήτηση στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής το Προσχέδιο του Κρατικού Προϋπολογισμού του 2022.

Εάν και ο Προϋπολογισμός του 2022 καταρτίζεται για δεύτερο συνεχόμενο έτος υπό το καθεστώς αβεβαιότητας που προκαλεί η παγκόσμια υγειονομική κρίση και οι τρέχουσες διεθνείς εξελίξεις στις τιμές, έχουν ήδη καταγραφεί τα πρώτα θετικά μακροοικονομικά αποτελέσματα, μετά τη σταδιακή υποχώρηση των άμεσων οικονομικών επιπτώσεων της πανδημικής κρίσης. Για αυτόν τον σκοπό, ο ρυθμός ανάπτυξης για το έτος 2021 αναθεωρείται σημαντικά προς τα άνω, από 3,6% που προβλεπόταν στο ΜΠΔΣ 2022-2025, σε 6,1%. Αυτό σηματοδοτεί ότι, σε σχέση με την ύφεση ύψους 8,2% που παρατηρήθηκε το 2020, η οικονομία έχει ήδη καλύψει άνω των 2/3 του απολεσθέντος εγχώριου προϊόντος, εντός μάλιστα ενός έτους, που κατά το πρώτο εξάμηνο υπήρχαν ακόμη σε ισχύ σημαντικά περιοριστικά μέτρα στην άσκηση της οικονομικής δραστηριότητας.

Επιπλέον, η σωρευτική ανάπτυξη των ετών 2021-2022 αυξάνεται στο 10,8%, 0,8% υψηλότερα σε σχέση με τις προβλέψεις στο ΜΠΔΣ 2022-2025, σηματοδοτώντας ότι κατά το έτος 2022 όχι μόνο αναμένεται να αποκατασταθεί το επίπεδο του εγχώριου προϊόντος του 2019, αλλά αυτό να αυξηθεί περαιτέρω, κατά 1,7%. Χαρακτηριστικό και δομικό στοιχείο της οικονομικής ανάπτυξης που ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι η σημαντική μείωση του ποσοστού ανεργίας, από 16,8% τον Ιούλιο του 2020, σε 14,2% τον Ιούλιο του 2021.

Το ανωτέρω αποτέλεσμα δεν οφείλεται, προφανώς, μόνο στην άρση των περιοριστικών μέτρων, αλλά σε μεγάλο βαθμό στην πρωτόγνωρη σε ύψος οικονομική ενίσχυση νοικοκυριών και επιχειρήσεων, που ξεπερνά τα 42 δισ. ευρώ σε ταμειακή βάση, και τα 30 δισ. ευρώ σε δημοσιονομική βάση, την περίοδο 2020-2022. Παράλληλα, τα ταμειακά διαθέσιμα παραμένουν σε ασφαλή επίπεδα. Η πληθώρα παρεμβάσεων, που περιλαμβάνει άνω των 70 κατηγοριών μέτρων, πολλά από τα οποία ανανεώνονταν και βελτιώνονταν σε μηναία βάση, κατάφερε να στηρίξει την οικονομική δραστηριότητα της χώρας, έτσι ώστε να είναι έτοιμη να κάνει το άλμα ανάπτυξης στη μετά-κορονοϊό εποχή. Επίσης, η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας ενισχύεται και η χώρα αναβαθμίζεται. Αυτό είναι το αποτέλεσμα της υλοποίησης ενός συνεκτικού και ολοκληρωμένου σχεδίου μεταρρυθμίσεων, σε όλα τα πεδία της δημόσιας σφαίρας, παρά τους περιορισμούς της πανδημίας.

Η νέα εποχή ισχυρής και βιώσιμης ανάπτυξης σηματοδοτεί τη στροφή προς ένα οικονομικό μοντέλο περισσότερο εξωστρεφές, ανταγωνιστικό και πράσινο, προς ένα κράτος πιο αποτελεσματικό, με λιγότερη γραφειοκρατία, ψηφιακά αναβαθμισμένο, με δραστικά μειωμένη παραοικονομία, με φορολογικό σύστημα φιλικό προς την ανάπτυξη και ένα ανθεκτικότερο κοινωνικό δίκτυο προστασίας. Η Ελλάδα, έχοντας διαθέσιμα νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, με αιχμή το Ταμείο Ανάκαμψης και το ΕΣΠΑ 2021-2027, είναι έτοιμη για μια μετάβαση σε νέα εποχή, που συνδυάζει την οικονομική αποτελεσματικότητα με την κοινωνική συνοχή και δικαιοσύνη».

Η αύξηση των τιμών της ενέργειας και η μακροοικονομική κατάσταση στην ευρωζώνη, θα είναι τα βασικά θέματα που θα απασχολήσουν το Eurogroup που συνεδριάζει σήμερα στο Λουξεμβούργο.

Σύμφωνα με την εκτίμηση της Eurostat, η αύξηση των τιμών της ενέργειας είναι ο κύριος παράγοντας στην αύξηση του πληθωρισμού που διαμορφώθηκε στο 3,4% τον Σεπτέμβριο. Οι Υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης αναμένεται να συζητήσουν τις επιπτώσεις του αυξανόμενου πληθωρισμού και του κόστους ενέργειας, τόσο στην οικονομική ανάκαμψη όσο και στους εθνικούς προϋπολογισμούς για το 2022.

Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο της ευρωζώνης, δεν αναμένονται επιχειρησιακές αποφάσεις, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζεται να παρουσιάσει, πριν τη Σύνοδο Κορυφής του Οκτωβρίου, μια «εργαλειοθήκη» ευρωπαϊκών μέτρων για την αντιμετώπιση του παγκόσμιου φαινομένου. Ο ίδιος αξιωματούχος ανέφερε ότι οι κυβερνήσεις της ευρωζώνης συμμερίζονται την εκτίμηση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), ότι η αύξηση του πληθωρισμού έχει προσωρινό χαρακτήρα και θα υποχωρήσει το 2022.

Εξάλλου, στο Eurogroup θα γίνει μια σύντομη συζήτηση για την 11η έκθεση ενισχυμένης εποπτείας της Ελλάδας. Σύμφωνα με αξιωματούχο της ευρωζώνης, η έκθεση «διαπιστώνει ότι η Ελλάδα έχει λάβει τις απαραίτητες ενέργειες για να επιτύχει τις συγκεκριμένες δεσμεύσεις της, παρά τις δύσκολες συνθήκες που προκλήθηκαν από την πανδημία».

Ειδικότερα, έχει σημειωθεί πρόοδος σε τομείς όπως οι ιδιωτικοποιήσεις, το επιχειρηματικό περιβάλλον, η φορολογική διοίκηση, η δημόσια διοίκηση και η εκπαίδευση. Ωστόσο, ο ίδιος αξιωματούχος τονίζει ότι υπάρχουν τομείς όπου εντοπίζεται η ανάγκη για περαιτέρω προσπάθειες. Αυτοί αφορούν τη μεταρρύθμιση του χρηματοπιστωτικού τομέα και την εκκαθάριση των ληξιπρόθεσμων οφειλών. Σημειώνεται ότι η 11η έκθεση ενισχυμένης εποπτείας δε συνδέεται με απόφαση για εκταμίευση ποσού από τα μέτρα ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, αλλά η 12η έκθεση που θα συζητηθεί το Νοέμβριο.

Εξάλλου, οι Υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα κάνουν απολογισμό της εφαρμογής των προτεραιοτήτων των εθνικών σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, με βάση την παρουσίαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Στη συνέχεια, οι 27 Υπουργοί Οικονομικών της ΕΕ θα συζητήσουν για την τραπεζική ενοποίηση, στη βάση της παρουσίασης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του Ενιαίου Συμβουλίου Εξυγίανσης (SRB), που

είναι υπεύθυνο για την επίλυση ενός αποτυχημένου τραπεζικού ομίλου.

Τέλος, παρόλο που η αναθεώρηση του Συμφώνου Σταθερότητας δεν βρίσκεται στην ατζέντα του Eurogroup, σύμφωνα με τον αξιωματούχο της ευρωζώνης, οι Υπουργοί Οικονομικών εργάζονται έχοντας κατά νου ότι η Επιτροπή θα εξαγγείλει την επίσημη έναρξη των συζητήσεων πριν το τέλος του Οκτωβρίου.

Κατατίθεται αύριο στη Βουλή το προσχέδιο του προϋπολογισμού, χωρίς να υπάρχουν ιδιαίτερες εκπλήξεις στο σκέλος των παροχών και των φορολογικών ελαφρύνσεων. Αυτές θα κινηθούν στο πλαίσιο των εξαγγελιών του πρωθυπουργού στην ΔΕΘ.

Να σημειωθεί ότι το κόστος των παρεμβάσεων για το 2021 και το 2022 είναι της τάξεως 3,5 δισ. ευρώ. Από αυτά το 1,1 δισ. αφορούν το 2021, ενώ προβλέπονται και άλλα 2,4 δισ. για το 2022.

Όπως αναφέρουν πηγές το υπουργείου Οικονομικών το προσχέδιο θα διέπεται από ρεαλισμό και συνέπεια. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι σε περίπτωση που υπάρξει σημαντική βελτίωση στην πρόβλεψη για την ανάπτυξη της οικονομίας, στο τρέχον έτος, τότε είναι πολύ πιθανό να υπάρξει επιπλέον πακέτο στήριξης στα ευάλωτα νοικοκυριά.

Αυτό βέβαια θα αποτυπωθεί, στο τελικό σχέδιο του προϋπολογισμού που θα κατατεθεί στην Βουλή στις 21 Νοεμβρίου και θα γίνει νόμος του κράτους πριν το τέλος του έτους.

Στο προσχέδιο του προϋπολογισμού θα αποτυπώνονται τα μέτρα που ήδη ψηφίστηκαν και ισχύουν και βέβαια θα επεκτείνονται και μέσα στο 2022.

Συγκεκριμένα αυτά είναι:

1. Γονικές παροχές – Δωρεές: Αύξηση του αφορολογήτου ορίου των γονικών παροχών και των δωρεών σε συγγενείς της πρώτης κατηγορίας (συζύγους, πρόσωπα που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, παιδιά, εγγόνια και γονείς) από 150.000 ευρώ σε 800.000 ευρώ. Εφόσον η αξία των γονικών δωρεών ή παροχών υπερβαίνει τις 800.000 ευρώ ανά φυσικό πρόσωπο θα επιβάλλεται φόρος με συντελεστή 10%. Το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ αφορά τόσο ακίνητη περιουσία όσο και κινητή (μετοχές, ομόλογα, επιχειρήσεις, μετρητά).

2. Επέκταση μειωμένα ΦΠΑ στο τουριστικό πακέτο: Επέκταση μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ από 24% σε 13% στις μεταφορές, τον καφέ και μη αλκοολούχα ποτά, τους κινηματογράφους και το τουριστικό πακέτο έως τον Ιούνιο του 2022.

3. Γυμναστήρια – Σχολές Χορού: Μείωση του συντελεστή ΦΠΑ στα γυμναστήρια και τις σχολές χορού από το 24% σε 13% από 1η Οκτωβρίου 2021 έως τον Ιούνιο του 2022.

4. Ζωοτροφές: Μείωση του συντελεστή ΦΠΑ των ζωοτροφών που προορίζονται για ζωική παραγωγή από το 13% στο 6%.

5. Συγχωνεύσεις επιχειρήσεων: Μείωση 50% του φόρου στη συγκέντρωση κεφαλαίου από 1η Οκτωβρίου 2021.

6. Συνδρομητική τηλεόραση: Επέκταση της αναστολής πληρωμής τέλους συνδρομητικής τηλεόρασης έως τον Ιούνιο του 2022.

Επίσης θα περιλαμβάνονται οι παρεμβάσεις που ήδη έχουν προβλεφθεί και ανακοινωθεί για το 2022. Πιο συγκεκριμένα:

1. Διατηρείται και το 2022 το πάγωμα της πληρωμής έκτακτης εισφοράς αλληλεγγύης για τους εργαζομένους στον ιδιωτικό τομέα (μισθωτούς και αυτοαπασχολούμενους).

2. Παραμένουν οι μειωμένες ασφαλιστικές εισφορές κατά 3 ποσοστιαίες μονάδες.

3. Μειώνεται από το 24% στο 22% ο συντελεστής φορολογίας για τις επιχειρήσεις.

Επίσης περιλαμβάνονται και άλλες παρεμβάσεις μεταξύ των οποίων:

1. Μειώνεται το ποσοστό επιστροφής όλων των Επιστρεπτέων Προκαταβολών, ανάλογα με την πτώση των ακαθάριστων εσόδων της επιχείρησης. Με βάση τις νέες προβλέψεις, το 28% των επιχειρήσεων θα επιστρέψει το 1/4, το 39% το 1/3, και το 33% το 50%.

2. Χορηγείται, τον μήνα Δεκέμβριο, διπλή δόση του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος, συνολικού ύψους πλέον – για εκείνο το μήνα – 130 εκατ. ευρώ.

3. Αυξάνεται το ποσό ενίσχυσης για το επίδομα θέρμανσης κατά 20%.

4. Προβλέπεται επίδομα φυσικού αερίου.

5. Μειώνεται το τέλος συνδρομητών κινητής τηλεφωνίας, από 12% έως 20% που κυμαίνεται σήμερα, στο 10% και καταργείται για νέους έως 29 ετών, από την 1η Ιανουαρίου 2022.

6. Μετά την αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών, προχωράει η μείωση των συντελεστών υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ, που θα ισχύσει για το 2022. Τα αποτελέσματα αυτής της άσκησης, που είναι σε εξέλιξη, θα είναι διαθέσιμα έως το τέλος του έτους.

7. Επεκτείνεται, από το ακαδημαϊκό έτος 2021-2022, η χορήγηση στεγαστικού επιδόματος και στους σπουδαστές των δημόσιων ΙΕΚ.

8. Επιδοτείται, τουλάχιστον για το 4ο τρίμηνο του 2021, το σύνολο του πληθυσμού για τις πρώτες 300 kWh, με ποσό 30 Euro/MWh, αντισταθμίζοντας σχεδόν το σύνολο της αναμενόμενης αύξησης του ρεύματος. Πιθανότατα το μέτρο θα συνεχιστεί και μέσα στο 2022 εφόσον οι τιμές διατηρούνται σε υψηλά επίπεδα.

9. Παρέχεται το πρώτο ένσημο. Συγκεκριμένα, για το 2022, και προκειμένου να περιοριστεί η ανεργία των νέων στο πλαίσιο αντιμετώπισης των συνεπειών της πανδημίας, όλοι οι νέοι από 18 έως 29 ετών που δεν έχουν προηγούμενη εργασιακή εμπειρία και θα προσληφθούν εντός του έτους, λαμβάνουν προπληρωμένο χρόνο εργασίας που μπορούν να χρησιμοποιήσουν για την πρώτη τους απασχόληση. Η ενίσχυση ανέρχεται συνολικά στα 1.200 ευρώ για τους πρώτους 6 μήνες πλήρους απασχόλησης. Από αυτό το ποσό, τα μισά θα τα λαμβάνει ο εργαζόμενος – επιπλέον του μισθού του – ως κίνητρο εύρεσης εργασίας, και τα υπόλοιπα ο εργοδότης ως επιδότηση του μισθολογικού κόστους. Για εργασία μερικής απασχόλησης, που αντιστοιχεί περίπου στο 50% της πλήρους, θα δίνεται το ήμισυ του ποσού.

Τριπλή επιδότηση στο ρεύμα, το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο θέρμανσης τίθεται σε εφαρμογή προκειμένου να περιοριστούν οι επιπτώσεις της διεθνούς ενεργειακής κρίσης στους καταναλωτές. Εντός των ημερών, μετά την ψήφιση της νομοθετικής ρύθμισης για τη σύσταση του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης, αναμένεται η έκδοση Υπουργικής Απόφασης με την οποία θα οριστικοποιηθούν οι λεπτομέρειες για την επιδότηση των καταναλωτών ρεύματος και φυσικού αερίου.

Ως προς την ηλεκτρική ενέργεια, έχει αποσαφηνιστεί ότι η επιδότηση θα είναι 30 ευρώ ανά μεγαβατώρα και θα καταβληθεί σε όλους τους καταναλωτές χαμηλής τάσης, επιχειρήσεις και νοικοκυριά για κατανάλωση έως 300 κιλοβατώρες το μήνα, στο διάστημα Σεπτεμβρίου – Δεκεμβρίου χωρίς να αποκλείεται παράταση αν χρειαστεί. Για το φυσικό αέριο πληροφορίες αναφέρουν ότι θα επιδοτηθούν οι οικιακοί καταναλωτές με παραπλήσιο ποσό ανά μεγαβατώρα, και πάλι με όριο στην κατανάλωση και με κοινωνικά κριτήρια. Και για το πετρέλαιο ο πρωθυπουργός κ. Κυριάκος Μητσοτάκης εξήγγειλε από το βήμα της ΔΕΘ την αύξηση του επιδόματος κατά 20%.

Σε ό,τι αφορά την εξέλιξη των τιμών, η κρίση έχει ήδη οδηγήσει σε σημαντικές ανατιμήσεις στο φυσικό αέριο, το οποίο κυμαίνεται σε επίπεδα – ρεκόρ στην ευρωπαϊκή αγορά. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας, το οικιακό τιμολόγιο μεγάλου προμηθευτή στην Αττική διαμορφώθηκε το Σεπτέμβριο στα 0,05401 ευρώ ανά κιλοβατώρα έναντι 0,0155 ευρώ το Σεπτέμβριο του 2020 όταν οι τιμές είχαν πέσει στο ναδίρ λόγω της κρίσης του κορονοϊού και 0,02995 το φετινό Μάιο, στη λήξη της περιόδου θέρμανσης.

Αντίστοιχα το πετρέλαιο θέρμανσης που κόστιζε πέρυσι τον Οκτώβριο – σύμφωνα με το παρατηρητήριο τιμών του υπουργείου Ανάπτυξης – περί τα 0,8 ευρώ το λίτρο, αυξήθηκε τον Απρίλιο κοντά στο 1 ευρώ και σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, με τα σημερινά δεδομένα των διεθνών τιμών και της ισοτιμίας του δολαρίου κυμαίνεται στο 1,1 ευρώ το λίτρο. Ωστόσο η περίοδος θέρμανσης ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου, που σημαίνει ότι η τιμή διάθεσης θα εξαρτηθεί από τα δεδομένα της διεθνούς αγοράς εκείνης της περιόδου. Τονίζεται ακόμη ότι πολλά νοικοκυριά προχώρησαν την άνοιξη σε αποθεματοποίηση πετρελαίου θέρμανσης, πράγμα που σημαίνει ότι στην έναρξη τουλάχιστον της περιόδου η ζήτηση – η πορεία της οποίας εξαρτάται και από τον καιρό – προβλέπεται να είναι σχετικά μειωμένη.