Βασικά ερωτήματα που τέθηκαν ήταν: Τι σημαίνει η χρήση λιγνίτη στην παραγωγή ενέργειας και ποιες οι επιπτώσεις στο περιβάλλον; Γιατί και πώς θα γίνει η απολιγνιτοποίηση; Με τι θα αντικατασταθεί ο λιγνίτης στο ενεργειακό μίγμα της χώρας; Ποιες είναι οι αναπτυξιακές προοπτικές στις περιοχές αυτές και τι προβλέπει το σχέδιο δίκαιης αναπτυξιακής μετάβασης;

Στην εκπομπή συμμετείχαν ο Νίκος Παπαθανάσης, Αναπληρωτής Υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων, ο Κωστής Μουσουρούλης, Πρόεδρος της Συντονιστικής Επιτροπής του Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης  ο , ο Γιώργος Κασαπίδης, Περιφερειάρχης Δυτ. Μακεδονίας , ο Δήμαρχος Μεγαλόπολης Θανάσης Χριστογιαννόπουλος, ο Σωκράτης Φάμελος, πρώην Υπουργός Περιβάλλοντος, εκπρόσωποι της ΔΕΗ, του ΑΔΜΗΕ, της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας, του ΟΑΕΔ και εκπρόσωποι παραγωγικών, επιστημονικών και περιβαλλοντικών φορέων καθώς και ο Ιωάννης Τζώρτζης, πρόεδρος της επιτροπής νομικών εμπειρογνωμόνων της τεχνικής γραμματείας του ΣΔΑΜ.

Ο Νίκος Παπαθανάσης, Αναπληρωτής Υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων, τόνισε πόσο σημαντικό είναι ότι …”επιτέλους η χώρα έχει ένα σχέδιο για την απολιγνιτοποίηση και είναι σημαντικό ότι έχει ανοίξει η κουβέντα για το τι πρόκειται να συμβεί στα επόμενα χρόνια στη χώρα μας,…ότι η απολιγνιτοποίηση είναι πλέον μονόδρομος”.

Εδωσε επίσης έμφαση στις εν εξελίξει δράσεις στο πλαίσιο του μεταβατικού προγράμματος μετάβασης που αφορούν στην ενίσχυση κσαι στήριξη επιχειρήσεων, τους αάνεργους, το φυσικό αέριο στη Φλώρινα, την τηλεθέρμανση στο Αμύνταιο,την Κοζάνη,την Πτολεμαϊδα.

Ο Κωστής Μουσουρούλης, Πρόεδρος της Συντονιστικής Επιτροπής του Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, αναφέρθηκε στη σημασία του ταξιδιού του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στην περιοχή, όπου…”είχε καταρχάς την ευκαιρία να συναντηθεί με όλους τους τοπικούς φορείς, να ακούσει τις ανησυχίες,τις αγωνίες, τις προτάσεις τους, και κατά δεύτερον, να εξηγήσει γιατί η μεταρρύθμιση αφενός της απολιγνιτοποίησης και αφετέρου της Μετάβασης, δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια καλύτερη ζωή στις περιοχές που επηρεάζονται.”

Υπογράμμισε επίσης τη σπουδαιότητα των δύο εμβληματικών μεταρρυθμίσεων…”Η μεν πρώτη, η απολιγνιτοποίηση, ως ενεργειακή, περιβαλλοντική και οικονομική μεταρρύθμιση δημιουργεί προϋποθέσεις για να περάσει η Ελλάδα με μεγάλες αξιώσεις στην μετά άνθρακα εποχή και να πρωτοπορήσει σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Και είναι μια επιλογή που δικαιώθηκε με την πρόσφατη απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να υψώσει ακόμα περισσότερο τους περιβαλλοντικούς της στόχους. Η δεύτερη μεταρρύθμιση, η δίκαιη μετάβαση, είναι μια καθαρά αναπτυξιακή μεταρρύθμιση η οποία ενεργοποίησε μηχανισμούς και κινητοποίησε πρωτοφανείς για  τις περιοχές αυτές δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους που μπορούν να  αγγίξουν τα 10 δισεκατομμύρια ευρώ.”

Ακολουθεί η τοποθέτηση του Κωστή Μουσουρούλη σε ερωτήσεις της δημοσιογράφου Κας Σύνθιας Σαπίκα.

Δημοσιογράφος:  Θα ήθελα να βάλουμε στην κουβέντα και τον κύριο Κωστή Mουσουρούλη τον Πρόεδρο της συντονιστικής επιτροπής του Σχεδίου Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, να τον χαιρετήσουμε τον καλησπερίσουμε και εκείνον, κύριε Μουσουρούλη, καλό σας απόγευμα.

κ. Μουσουρούλης: Καλό απόγευμα.

Δημοσιογράφος: Την Παρασκευή κύριε Μουσουρούλη, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ήταν στη Δυτική Μακεδονία και τι ανακοίνωσε εκεί; Ποια είναι τα συμπεράσματα; Δηλαδή τι μπορείτε να εξάγετε από την επίσκεψή του;

κ. Μουσουρούλης: Μόνο θετικά. Ο Πρωθυπουργός είχε καταρχάς την ευκαιρία να συναντηθεί με όλους τους τοπικούς φορείς, να ακούσει τις ανησυχίες,τις αγωνίες, τις προτάσεις τους, και κατά δεύτερον, να εξηγήσει γιατί η μεταρρύθμιση αφενός της απολιγνιτοποίησης και αφετέρου της Μετάβασης, δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μια καλύτερη ζωή στις περιοχές που επηρεάζονται. Με αυτή την έννοια θεωρώ ότι η επίσκεψη ήταν απολύτως θετική και για τις δύο πλευρές.

Δημοσιογράφος: Αυτό που άκουσα από τους τοπικούς φορείς είναι ότι ο Πρωθυπουργός δεν ανακοίνωσε κάποια μεγάλη επένδυση, δηλαδή να τους δώσει μια πρώτη ελπίδα για να το πούμε έτσι για την μεταβατική αυτή περίοδο, έχετε κάποια τέτοια εσείς να μας ανακοινώσετε;

κ. Μουσουρούλης: Αφού είμαστε στην αναζήτηση της ελπίδας, θα σας πω ότι αυτή προέρχεται από τις δυο εμβληματικές μεταρρυθμίσεις που προανέφερα. Η μεν πρώτη, η απολιγνιτοποίηση, ως ενεργειακή, περιβαλλοντική και οικονομική μεταρρύθμιση δημιουργεί προϋποθέσεις για να περάσει η Ελλάδα με μεγάλες αξιώσεις στην μετά άνθρακα εποχή και να πρωτοπορήσει σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Και είναι μια επιλογή που δικαιώθηκε με την πρόσφατη απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να υψώσει ακόμα περισσότερο τους περιβαλλοντικούς της στόχους. Η δεύτερη μεταρρύθμιση, η δίκαιη μετάβαση, είναι μια καθαρά αναπτυξιακή μεταρρύθμιση η οποία ενεργοποίησε μηχανισμούς και κινητοποίησε πρωτοφανείς για  τις περιοχές αυτές δημόσιους και ιδιωτικούς πόρους που μπορούν να  αγγίξουν τα 10 δισεκατομμύρια ευρώ.  Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει η οικονομική άνεση να χρηματοδοτηθούν όλες οι αναγκαίες επενδύσεις για να διαφοροποιηθεί το παραγωγικό πρότυπο των περιοχών αυτών και να φύγει από την μονοκαλλιέργεια του λιγνίτη, η οποία, μετά το γκρέμισμα της λιγνιτικής παραγωγής τα τελευταία 10 χρόνια, τις οδήγησε σε ύφεση ακριβώς γιατί δεν υπήρχε άλλος παραγωγικός τομέας με ικανότητα απορρόφησης της ανεργίας.

Δημοσιογράφος: Η κριτική, κύριε Μουσουρούλη, πάνω σε αυτό, λέει ο Πρωθυπουργός εξήγγειλε ουσιαστικά το κλείσιμο των λιγνιτικών μονάδων στη διάσκεψη του ΟΗΕ το 2019. Από εκεί και πέρα όμως δεν είχε εξαγγείλει κάποιο σχέδιο έτσι ώστε να μην αφήσει κάποιους ανθρώπους στην ανεργία. Οι άνεργοι αυτή τη στιγμή είναι 3000 στην περιοχή και φαντάζομαι ότι υπάρχει ένα αντίστοιχο ποσό στην περιοχή της Μεγαλόπολης. Τι απαντάτε σε αυτό;

κ. Μουσουρούλης: Η χώρα δεν βιάστηκε να κάνει την απολιγνιτοποίηση, αντίθετα άργησε, όπως άργησε να σχεδιάσει τη μετάβαση. Η προετοιμασία ενός προγράμματος μετάβασης ασφαλώς και παίρνει χρόνο. Όμως, οι ενέργειες που έγιναν μέχρι σήμερα, οι πόροι που κινητοποιήθηκαν, τα κίνητρα που εξασφαλίστηκαν, η χώρα θα τις αναλάμβανε στο μέλλον υπό πολύ χειρότερους όρους σε σχέση με το παρόν. Παράλληλα το σχέδιο κινητοποίησε και έναν μηχανισμό έκτακτης ανάγκης, ο οποίος χρηματοδοτεί έργα τα οποία ήδη κατασκευάζονται, και παράλληλα ενεργοποίησε επενδύσεις, όπως για παράδειγμα η εισαγωγή φυσικού αερίου στη Δυτική Μακεδονία, η κατασκευή οδικών δικτύων, και γενικά επενδυτικών σχεδίων που βρίσκονταν εν υπνώσει όταν ο λιγνίτης κυριαρχούσε στην ζωή των περιοχών αυτών.

Δημοσιογράφος: κ. Μουσουρούλη όλοι λένε ότι υπάρχει σχέδιο από την πλευρά της κυβέρνησης, απλώς μιλούν για ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα και κάνουν λόγο για μια πίεση απέναντι στη χώρα μας, την οποία για παράδειγμα δεν την έχει η Γερμανία, που έχει ένα περιθώριο 10 ετών για να απολιγνιτοποιηθεί.

κ. Μουσουρούλης: Ευχαριστώ πολύ για το κρίσιμο ερώτημα. Εδώ υπάρχει μια λανθασμένη εντύπωση. Καταρχάς, οι χώρες που συγκρίνονται με τη δική μας δεν είναι η Γερμανία τόσο ως προς την σύνθεση του ενεργειακού μείγματος, όσο και ως προς την ποιότητα του λιγνίτη. Ο ελληνικός λιγνίτης δεν είναι καλής ποιότητας. Επίσης, οι μονάδες της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη στη Γερμανία δεν έχουν εξαντλήσει τις ανώτατες επιτρεπόμενες από την Ευρωπαϊκή Ένωση ώρες λειτουργίας τους, ενώ στην Ελλάδα, τα τελευταία χρόνια, είδαμε πολλές μονάδες να κλείνουν για αυτόν το λόγο. Εκτός από τη συστημική αυτή διάσταση του προβλήματος, υπάρχει και το ζήτημα της διαρκούς ανόδου των τιμών των ρύπων. Αυτά γκρέμισαν όπως προανέφερα τη λιγνιτική παραγωγή με όλες τις επιπτώσεις που είχε αυτό. Τι θα μπορούσαμε; Να περιμένουμε την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας να αποσύρει τον λιγνίτη; Και έτσι να μην μπορούμε να εξασφαλίσουμε ισχυρούς πόρους και κίνητρα; Αυτό θα ήταν ένα τεράστιο λάθος.

Δημοσιογράφος: Ωραία, κύριε Μουσουρούλη, θέλω να σας ευχαριστήσω πάρα πολύ για τη συμμετοχή σας στην εκπομπή μας. Είναι όντως ένα φιλόδοξο σχέδιο, το παραδέχονται όλοι οι φορείς και οι τοπικοί φορείς. Απλώς θέλουν να δούνε τα βήματα, να υλοποιούνται και να υπάρχει έτσι ένας χωροταξικός σχεδιασμός θα ολοκληρωθεί σύντομα. Να σας ευχαριστήσω πολύ για τη συμμετοχή.

κ. Μουσουρούλης: Αν μου επιτρέπετε έναν επίλογο, Πιο αργά, δεν σημαίνει και πιο ήπια.Την άποψη αυτή νομίζω ότι την συμμερίζονται οι περισσότεροι καλεσμένοι σας. Ευχαριστώ πολύ.